សុខភាពបេះដូង និងសរសៃឈាម គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់បំផុតសម្រាប់ជីវិត។ ការកកស្ទះផ្លាក (Plaque) ឬកកខ្លាញ់ក្នុងសរសៃឈាម អាចនាំឱ្យមានជំងឺលើសសម្ពាធឈាម ជំងឺបេះដូង និងការដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល។ ការជ្រើសរើសអាហារដែលត្រូវតាមលក្ខណៈវេជ្ជសាស្ត្រ អាចជួយកាត់បន្ថយខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) សម្អាតសរសៃឈាម និងពង្រឹងមុខងារបេះដូងឱ្យដំណើរការបានល្អប្រសើរ។
ខាងក្រោមនេះជា អាហារកំពូលទាំង ១០ ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការថែទាំបេះដូង និងសរសៃឈាម៖
១. ផ្លែប៊ឺរ (Avocados)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ ខ្លាញ់ល្អមិនឆ្អែត (Monounsaturated fats) និងប៉ូតាស់ស្យូម (Potassium)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជួយកាត់បន្ថយខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) និងដំឡើងកម្រិតខ្លាញ់ល្អ (HDL) នៅក្នុងឈាម។ លើសពីនេះ ជាតិប៉ូតាស់ស្យូមជួយសម្រួលសម្ពាធឈាមឱ្យស្ថិតក្នុងកម្រិតធម្មតា។
២. ត្រីដែលមានខ្លាញ់អូមេហ្គា-៣ (Fatty Fish – ត្រីសាល់ម៉ុន, ត្រីធូណា)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ អាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា-៣ (Omega-3 fatty acids)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជួយកាត់បន្ថយការរលាកក្នុងសរសៃឈាម កាត់បន្ថយជាតិខ្លាញ់ទ្រីគ្លីសេរីដ (Triglycerides) និងទប់ស្កាត់ការកកឈាម ដែលជាដើមហេតុនៃជំងឺគាំងបេះដូង។
៣. បន្លែស្លឹកបៃតង (Leafy Greens – ប៉ូឡេង, ស្ពៃក្តោបបៃតង)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ វីតាមីន K, ជាតិសរសៃ និងសារធាតុនីត្រាតធម្មជាតិ (Nitrates)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ សារធាតុនីត្រាតជួយពង្រីកសរសៃឈាម បង្កើនលំហូរឈាម និងកាត់បន្ថយសម្ពាធឈាម។ វីតាមីន K ជួយការពារសរសៃឈាមពីការកកកំបោរ។
៤. គ្រាប់ធញ្ញជាតិ និងគ្រាប់ស្ងួត (Nuts – គ្រាប់វ៉ល់ណាត់, គ្រាប់អាល់ម៉ុន)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ ជាតិសរសៃ, វីតាមីន E, និងអាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា-៣។
អត្ថប្រយោជន៍៖ គ្រាប់វ៉ល់ណាត់ (Walnuts) និងគ្រាប់អាល់ម៉ុន ជួយកាត់បន្ថយការរលាក និងទប់ស្កាត់ការកកើតផ្លាកកកស្ទះតាមជញ្ជាំងសរសៃឈាម។
៥. ផ្លែប៊ែរី (Berries – ប៊្លូប៊ែរី, ស្រ្តូប៊ែរី)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ សារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម Anthocyanins និងជាតិសរសៃ។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ប្រឆាំងការរលាក ការពារកោសិកាសរសៃឈាមពីការខូចខាត និងជួយកាត់បន្ថយសម្ពាធឈាម និងកូឡេស្តេរ៉ូលអាក្រក់។
៦. ខ្ទឹមស (Garlic)
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ សារធាតុអ៊ែលលីស៊ីន (Allicin)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ខ្ទឹមសត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាឱសថធម្មជាតិរាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ វាជួយទប់ស្កាត់ការកកស្ទះសរសៃឈាម កាត់បន្ថយសម្ពាធឈាម និងកាត់បន្ថយកូឡេស្តេរ៉ូលយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
៧. ស្រូវសាលី និងអូតមីល
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ ជាតិសរសៃរលាយ Beta-glucan។
អត្ថប្រយោជន៍៖ Beta-glucan មានសមត្ថភាពស្រូបយកកូឡេស្តេរ៉ូលអាក្រក់ក្នុងប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងបញ្ចេញមកក្រៅរាងកាយ មុនពេលវាជ្រាបចូលទៅក្នុងសរសៃឈាម។
៨. ប្រេងអូលីវ
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ អាស៊ីតខ្លាញ់ Oleic acid និងសារធាតុ Polyphenols។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជួយកាត់បន្ថយការរលាកក្នុងសរសៃឈាម និងការពារកូឡេស្តេរ៉ូលក្នុងឈាមមិនឱ្យកើនឡើង ដែលកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូងបានយ៉ាងច្រើន។
៩. ផ្លែទទឹម
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ សារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្មកម្រិតខ្ពស់ និង Polyphenols។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជួយជំរុញការផលិតអាស៊ីតនីទ្រិកអុកស៊ីត (Nitric oxide) នៅក្នុងឈាម ដែលធ្វើឱ្យសរសៃឈាមរីកធំ និងលំហូរឈាមរត់បានរលូន ព្រមទាំងការពារជញ្ជាំងសរសៃឈាមមិនឱ្យរខាត។
១០. តែបៃតង
សារធាតុចិញ្ចឹម៖ សារធាតុ Catechins និង EGCG (Epigallocatechin gallate)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជួយទប់ស្កាត់ការស្រូបយកកូឡេស្តេរ៉ូល កាត់បន្ថយការកកឈាម និងពង្រឹងសុខភាពកោសិកាដែលស្រោបជញ្ជាំងខាងក្នុងនៃសរសៃឈាម។
+ អនុសាសន៍បន្ថែមសម្រាប់សុខភាពបេះដូង៖
–កាត់បន្ថយអាហារដែលមានប្រៃខ្លាំង (អំបិល/ប៊ីចេង) និងស្ករខ្ពស់ ព្រោះវាជាដើមហេតុនៃជំងឺលើសសម្ពាធឈាម និងទម្ងន់លើស។
–ចៀសវាងខ្លាញ់ត្រង់ (Trans Fats) ដែលមានក្នុងអាហារបំពង និងនំកែច្នៃ។
–រក្សាការហាត់ប្រាណ ៖ ដើររហ័ស ឬហាត់ប្រាណស្រាលៗយ៉ាងតិច ៣០ នាទីក្នុងមួយថ្ងៃ ដើម្បីជួយឱ្យបេះដូងដើរបានល្អ និងសរសៃឈាមមានបត់បែនខ្ពស់។