អាការៈងងុយគេង ឬល្វើយៗបន្ទាប់ពីញ៉ាំអាហារថ្ងៃត្រង់រួច ជាបាតុភូតធម្មជាតិមួយដែលមនុស្សភាគច្រើនតែងតែជួបប្រទះ ដែលភាសាបច្ចេកទេសហៅថា Food Coma ឬ Postprandial Somnolence ។ ដើមហេតុសំខាន់ៗដែលបណ្តាលឱ្យកើតមានអាការៈនេះ រួមមាន៖
១. ដំណើរការរំលាយអាហារក្នុងរាងកាយ
នៅពេលអ្នកញ៉ាំអាហាររួច រាងកាយត្រូវបញ្ជូនឈាម និងថាមពលភាគច្រើនទៅកាន់ក្រពះ និងពោះវៀន ដើម្បីជួយដល់ដំណើរការកិន និងរំលាយអាហារ។ ការប្រមូលផ្តុំលំហូរឈាមនៅប្រព័ន្ធរំលាយអាហារនេះ ធ្វើឱ្យលំហូរឈាម និងអុកស៊ីសែនទៅកាន់ខួរក្បាលមានការថយចុះបន្តិចបន្តួច បណ្តាលឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ថាមិនសូវស្វាង និងចាប់ផ្តើមល្វើយៗ។
២. ប្រភេទអាហារដែលអ្នកបានញ៉ាំ
ប្រភេទអាហារដែលអ្នកទទួលទាន មានឥទ្ធិពលផ្ទាល់ទៅលើកម្រិតថាមពល៖
អាហារសម្បូរជាតិកាបូអ៊ីដ្រាត និងស្ករ៖ ការញ៉ាំបាយច្រើន នំប៉័ង មី ឬភេសជ្ជៈផ្អែមៗ ធ្វើឱ្យកម្រិតស្ករក្នុងឈាមឡើងខ្ពស់រហ័ស ហើយក៏ធ្លាក់ចុះមកវិញយ៉ាងគំហុក ដែលបណ្តាលឱ្យរាងកាយអស់កម្លាំងភ្លាមៗ។
អាហារសម្បូរជាតិប្រូតេអ៊ីន៖ អាហារដូចជាសាច់ មាន់ ស៊ុត និងត្រី សម្បូរទៅដោយអាស៊ីតអាមីណេឈ្មោះ Tryptophan។ ធាតុនេះជួយឱ្យរាងកាយផលិតសារធាតុគីមី Serotonin និង Melatonin ដែលជាប់អម៉ូនជួយឱ្យអារម្មណ៍ស្ងប់ និងងងុយគេង។
៣. ចង្វាក់ជីវសាស្រ្តរាងកាយ
នាឡិកាជីវសាស្រ្តរបស់មនុស្សយើង មានទម្លាប់ទម្លាក់កម្រិតការប្រុងប្រយ័ត្ន (Alertness) ចំនួនពីរលើកក្នុងមួយថ្ងៃ គឺនៅចន្លោះម៉ោង ២ ទៅ ៤ ទៀបភ្លឺ និងចន្លោះម៉ោង ១ ដល់ ៣ រសៀល។ ដូច្នេះ ទោះបីជាអ្នកមិនបានញ៉ាំអាហារថ្ងៃត្រង់ច្រើនក៏ដោយ ក៏រាងកាយនៅតែមានទំនោរចង់សម្រាកនៅចន្លោះពេលរសៀលនេះដែរ។
៤. ការសម្រាកមិនគ្រប់គ្រាន់នៅពេលយប់
ប្រសិនបើអ្នកគេងមិនគ្រប់គ្រាន់នៅពេលយប់ រាងកាយនឹងខ្វះថាមពលស្រាប់។ នៅពេលបូករួមជាមួយដំណើរការរំលាយអាហារថ្ងៃត្រង់ទៀតនោះ វានឹងធ្វើឱ្យកម្រិតនៃការងងុយគេងកើនឡើងទ្វេដង។
+ គន្លឹះជួយកាត់បន្ថយអាការៈងងុយគេងថ្ងៃត្រង់៖
កាត់បន្ថយបរិមាណបាយ ឬកាបូអ៊ីដ្រាត៖ បង្កើនការញ៉ាំបន្លែ និងប្រូតេអ៊ីន ជំនួសឱ្យការញ៉ាំបាយច្រើនពេក។
កុំញ៉ាំឆ្អែតហួសប្រមាណ៖ បែងចែកការញ៉ាំជាលក្ខណៈល្មមៗ ដើម្បីកុំឱ្យក្រពះធ្វើការធ្ងន់ធ្ងរពេក។
ដើររំលាយអាហារ៖ បន្ទាប់ពីញ៉ាំរួច គួរដើរចុះឡើងៗប្រហែល ៥ ទៅ ១០ នាទី ដើម្បីឱ្យឈាមរត់បានល្អ។
ញ៉ាំទឹកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់៖ ការខ្វះជាតិទឹកក៏ជាមូលហេតុធ្វើឱ្យល្វើយ និងងងុយគេងផងដែរ។