ការកើនឡើងនៃជាតិខ្លាញ់ (កូឡេស្តេរ៉ូល) និងជាតិស្ករក្នុងឈាម គឺជាមូលហេតុចម្បងដែលនាំឱ្យកើតជំងឺរ៉ាំរ៉ៃផ្សេងៗ ដូចជា ជំងឺបេះដូង សម្ពាធឈាមខ្ពស់ និងជំងឺទឹកនោមផ្អែម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការផ្លាស់ប្តូររបបអាហារប្រចាំថ្ងៃមកជ្រើសរើស «អាហារជាឱសថ» គឺជាវិធីសាស្ត្រធម្មជាតិដែលមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ និងមានសុវត្ថិភាពក្នុងការជួយសម្រួលកម្រិតស្ករ និងខ្លាញ់ឱ្យមកនៅប្រក្រតីវិញ។
ខាងក្រោមនេះជា ប្រភេទអាហារសំខាន់ៗទាំង ៦ ក្រុម ដែលអ្នកគួរញ៉ាំជាប្រចាំ៖
១. បន្លែបៃតង និងបន្លែសម្បូរជាតិសរសៃ
មុខអាហារ ៖ ពព្លាក់, ស្ពៃក្តោប, ប្រូខូលី (Broccoli), ត្រកួន, ម្រះ និងត្រប់វែង។
អត្ថប្រយោជន៍ ៖ ជាតិសរសៃរលាយ (Soluble Fiber) នៅក្នុងបន្លែជួយពន្យឺតការស្រូបយកជាតិស្ករទៅក្នុងចរន្តឈាម និងជួយចាប់យកជាតិខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) ដើម្បីបញ្ចេញមកក្រៅតាមរយៈប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ។ ជាពិសេសម្រះ មានសារធាតុរុក្ខជាតិដែលជួយបញ្ចុះជាតិស្ករក្នុងឈាមបានយ៉ាងល្អ។
២. គ្រាប់ធញ្ញជាតិទាំងមូល
មុខអាហារ ៖ អង្ករសម្រូប (Brown Rice), ស្រូវសាលី (Oats), គ្រាប់ស្វាយចន្ទី, គ្រាប់អាល់ម៉ុង, និងគ្រាប់ឈីយ៉ា (Chia Seeds)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ គ្រាប់ធញ្ញជាតិទាំងនេះមាន សន្ទស្សន៍គ្លីសេមិកទាប (Low Glycemic Index) ដែលធ្វើឱ្យកម្រិតស្ករក្នុងឈាមកើនឡើងសឹមៗ និងមិនឡើងប្រញាប់រហ័សនោះទេ ។ លើសពីនេះ ជាតិសរសៃ Beta-glucan ក្នុងស្រូវសាលី (Oats) ត្រូវបានស្រាវជ្រាវឃើញថាអាចកាត់បន្ថយកូឡេស្តេរ៉ូលអាក្រក់បានយ៉ាងប្រពៃ។
៣. ត្រីដែលមានខ្លាញ់ល្អ
មុខអាហារ៖ ត្រីសាល់ម៉ុង (Salmon), ត្រីសាឌីន, ត្រីប្រាមួយចំនួន ឬត្រីសមុទ្រ។
អត្ថប្រយោជន៍៖ សម្បូរទៅដោយ អាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា-៣ (Omega-3 Fatty Acids) ដែលជួយកាត់បន្ថយជាតិខ្លាញ់ត្រីគ្លីសេរីដ (Triglycerides) ក្នុងឈាម ការពារការកកស្ទះសរសៃឈាម និងជួយបង្កើនខ្លាញ់ល្អ (HDL) នៅក្នុងរាងកាយ។
៤. ផ្លែឈើដែលមានជាតិស្ករទាប
មុខអាហារ៖ ផ្លែផ្លែប៊ឺរ (Avocado), ផ្លែប៉ោម, ផ្លែប៊ែរី (Berries), និងផ្លែក្រូចឆ្មារ/ក្រូចពោធិ៍សាត់។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ផ្លែប៊ឺរ៖ សម្បូរដោយខ្លាញ់ទោលមិនឆ្អែត (Monounsaturated Fat) ដែលជួយបញ្ចុះខ្លាញ់អាក្រក់ ដោយមិនធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់កម្រិតស្ករឡើយ។
ប៉ោម និងប៊ែរី៖ មានសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម និងជាតិសរសៃ Pectin ដែលជួយគ្រប់គ្រងជាតិស្ករ និងកាត់បន្ថយកូឡេស្តេរ៉ូល។
៥. ខ្ទឹមស និងគ្រឿងទេសធម្មជាតិ
មុខអាហារ៖ ខ្ទឹមស, រមៀត, និងឈើអែម (Cinnamon)។
អត្ថប្រយោជន៍៖ខ្ទឹមស៖ មានសារធាតុ Allicin ដែលជួយបញ្ចុះជាតិខ្លាញ់ក្នុងឈាម និងការពារដុំឈាមកក។
ឈើអែម៖ ជួយបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃဟ័រម៉ូនអាំងស៊ុយលីនក្នុងការបំប្លែងជាតិស្ករឱ្យទៅជាថាមពល។
៦. ប្រេងរុក្ខជាតិសុខភាព
មុខអាហារ៖ ប្រេងអូលីវ (Extra Virgin Olive Oil) ឬប្រេងផ្កាឈូករ័ត្ន។
អត្ថប្រយោជន៍៖ ជំនួសការប្រើប្រាស់ខ្លាញ់សត្វ ឬប៊ឺ ព្រោះប្រេងអូលីវមានសារធាតុ Polyphenols និងខ្លាញ់ល្អដែលជួយការពារបេះដូង និងកាត់បន្ថយការលាកក្នុងសរសៃឈាម។