ជំងឺលើសឈាម និងជំងឺទឹកនោមផ្អែម គឺជាជំងឺរ៉ាំរ៉ៃដែលតែងតែដើរទន្ទឹមគ្នា និងទាមទារឱ្យមានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់បំផុតលើរបបអាហារប្រចាំថ្ងៃ។ ការបរិភោគអាហារមិនបានត្រឹមត្រូវ មិនត្រឹមតែធ្វើឱ្យកម្រិតស្ករ និងសម្ពាធឈាមកើនឡើងភ្លាមៗនោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏បង្កើនហានិភ័យនៃផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរដូចជា ជំងឺបេះដូង ជំងឺតម្រងនោម និងជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាលផងដែរ ។
ដើម្បីគ្រប់គ្រងស្ថានភាពសុខភាពឱ្យបានល្អប្រសើរ ខាងក្រោមនេះជាប្រភេទអាហារដែលអ្នកជំងឺលើសឈាម និងទឹកនោមផ្អែម គួរចៀសវាង ឬកាត់បន្ថយឱ្យបានជាដាច់ខាត៖
១. អាហារ និងភេសជ្ជៈដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់
ជាតិស្ករគឺជាសត្រូវដើមចមនៃជំងឺទឹកនោមផ្អែម ហើយក៏ជួយឱ្យទម្ងន់កើនឡើង ដែលបង្កើនសម្ពាធលើបេះដូងផងដែរ៖
ភេសជ្ជៈផ្អែមៗ៖ ទឹកក្រូចកំប៉ុង តែផ្អែម ភេសជ្ជៈបំព៉នកម្លាំង និងកាហ្វេកែច្នៃដែលមានជាតិស្ករ ឬទឹកដោះគោខាប់ច្រើន។
បង្អែម និងនំផ្អែម៖ នំប៉័ងផ្អែម នំខេក ការ៉ែម និងបង្អែមខ្មែរដែលមានជាតិដូង ឬស្ករខ្ពស់។
២. អាហារដែលមានប្រៃ និងជាតិសូដ្យូម (Sodium) ខ្ពស់
ជាតិសូដ្យូមធ្វើឱ្យរាងកាយរក្សាទឹកទុកច្រើន បង្កើនសម្ពាធលើសរសៃឈាម និងបេះដូងដោយផ្ទាល់៖
គ្រឿងកំប៉ុង និងអាហារកែច្នៃ៖ ត្រីខកំប៉ុង សាច់ក្រក ប្រហិត និងអាហារកកស្រាប់ៗ។
គ្រឿងប្រកប និងប្រហុក៖ ប្រហុក ផ្អក ត្រីប្រៃ ទឹកត្រី ឬទឹកស៊ីអ៊ីវដែលមានជាតិប្រៃខ្លាំង (គួរប្រើប្រាស់ក្នុងកម្រិតតិចតួចបំផុត)។
អាហារសម្រន់៖ ដំឡូងបារាំងបំពង នំស្រួយប្រៃៗ និងគ្រឿងក្លែមផ្សេងៗ។
៣. អាហារដែលមានជាតិខ្លាញ់អាក្រក់
ខ្លាញ់អាក្រក់បង្កើនកម្រិតកូលេស្តេរ៉ូលក្នុងឈាម ធ្វើឱ្យសរសៃឈាមរឹង ឬកកស្ទះ ដែលជាដើមហេតុនៃជំងឺលើសឈាម និងបេះដូង៖
អាហារបំពង ឬចៀនខ្លាញ់ច្រើន៖ ចេកបំពង មាន់បំពង ដំឡូងបំពង និងអាហារចៀនដែលប្រើប្រាស់ប្រេងឡើងវិញ។
សាច់មានខ្លាញ់ខ្ពស់៖ សាច់ជ្រូកបីជាន់ សាច់ជាប់ខ្លាញ់ខ្លាំង ស្តេកសាច់គោជាប់ខ្លាញ់ និងគ្រឿងក្នុងសត្វ (បេះដូង ថ្លើម ពោះវៀន)។
ផលិតផលទឹកដោះគោមានខ្លាញ់ពេញ ៖ ប៊័រ (Butter) ប្រេងសត្វ និងគ្រែមមានជាតិខ្លាញ់ខ្ពស់។
៤. កាបូអ៊ីដ្រាតចម្រាញ់
កាបូអ៊ីដ្រាតប្រភេទនេះត្រូវបានកែច្នៃបាត់បង់ជាតិសរសៃ (Fiber) ធ្វើឱ្យវាបំបែកជាស្ករ និងជ្រាបចូលក្នុងឈាមយ៉ាងលឿន៖
បាយស និងនំប៉័ងស៖ គួរផ្លាស់ប្តូរមកញ៉ាំបាយអង្ករសម្រូប (Brown Rice) ឬនំប៉័ងសម្រូប (Whole Wheat) ជំនួសវិញ។
មីកញ្ចប់ និងគុយទាវ៖ មិនត្រឹមតែមានកាបូអ៊ីដ្រាតចម្រាញ់ខ្ពស់ទេ តែគ្រឿងទេសរបស់វាមានជាតិសូដ្យូម (ប្រៃ) ខ្ពស់ខ្លាំងណាស់ដែរ។
៥. គ្រឿងស្រវឹង
ការពិសារគ្រឿងស្រវឹងក្នុងកម្រិតច្រើន ឬជាប្រចាំ អាចធ្វើឱ្យសម្ពាធឈាមកើនឡើងភ្លាមៗ និងរំខានដល់ការធ្វើការនៃថ្នាំទប់ស្កាត់ជំងឺទឹកនោមផ្អែម ឬលើសឈាម។ លើសពីនេះ ស្រា និងប៊ីយែរមានកាឡូរីខ្ពស់ ដែលធ្វើឱ្យឡើងទម្ងន់យ៉ាងរហ័ស។
+ដំបូន្មានបន្ថែមសម្រាប់សុខភាព៖
កើនការញ៉ាំជាតិសរសៃ (Fiber)៖ បរិភោគបន្លែបៃតងឱ្យបានច្រើន និងផ្លែឈើដែលមានជាតិស្ករទាប (ដូចជា ផ្លែប៉ោម ប៉េងប៉ោះ ឬផ្លែប៊ឺរី)។
ផឹកទឹកស្អាតឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់៖ ទឹកជួយសម្រួលដល់ការចោះជម្រះជាតិស្ករ និងជាតិសូដ្យូមដែលលើសចេញពីរាងកាយតាមរយៈតម្រងនោម។
ពិនិត្យសុខភាពជាប្រចាំ៖ តាមដានកម្រិតស្ករ និងសម្ពាធឈាមឱ្យបានទៀងទាត់ និងអនុវត្តតាមការណែនាំរបស់គ្រូពេទ្យជំនាញ។