មនុស្សភាគច្រើនគិតថា ការគេងគ្រាន់តែជាការសម្រាករាងកាយបន្ទាប់ពីហត់នឿយពេញមួយថ្ងៃ។ ប៉ុន្តែនៅក្នុងពិភពវិទ្យាសាស្ត្រទំនើប ការគេងគឺជា «ដំណើរការដ៏អស្ចារ្យនៃការជួសជុល និងសម្អាតខ្លួនប្រាណ»។ ប្រសិនបើអ្នកចេះពីរបៀបគេងឱ្យបានត្រឹមត្រូវ វាមិនត្រឹមតែជួយឱ្យខួរក្បាលស្រឡះនោះទេ ថែមទាំងអាចជួយពន្យារវ័យឱ្យក្មេងជាងអាយុពិតដល់ទៅ ១០ ឆ្នាំទៀតផង។
ខាងក្រោមនេះជាអាថ៌កំបាំងវិទ្យាសាស្ត្រ និងវិធីសាស្ត្រអនុវត្តដើម្បីទទួលបាន «ដំណេកអព្ភូតហេតុ»៖
ផ្លាស់ប្តូរការយល់ដឹង៖ តើមានអ្វីកើតឡើងពេលយើងគេងលក់ស្កប់?
នៅពេលដែលយើងឈានចូលដល់ដំណាក់កាល «គេងលក់ស្ទើរតែជ្រៅ (Deep Sleep)» ប្រព័ន្ធមួយឈ្មោះថា Glymphatic System (ប្រព័ន្ធសម្អាតកាកសំណល់ក្នុងខួរក្បាល) នឹងចាប់ផ្តើមដំណើរការយ៉ាងសកម្ម។
លាងជម្រះជាតិពុល៖ ខួរក្បាលនឹងបូមទឹកសារធាតុរាវ (Cerebrospinal Fluid) មកលាងសម្អាតជាតិពុល និងប្រូតេអ៊ីនខូចៗ ដូចជា Beta-amyloid (សារធាតុដែលបង្កឱ្យកើតជំងឺវង្វេងវង្វាន់ ឬ Alzheimer’s) ចេញពីខួរក្បាល។
យន្តការប្រឆាំងភាពចាស់ (Anti-aging)៖ ពេលគេងលក់ជ្រៅ រាងកាយនឹងបញ្ចេញ Growth Hormone (អ័រម៉ូនលូតលាស់និងជួសជុល) ក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុត។ អ័រម៉ូននេះជួយជួសជុលកោសិកាស្បែកដែលខូចខាត ជួយឱ្យស្បែកតឹងណែន កាត់បន្ថយស្នាមជ្រីវជ្រួញ និងធ្វើឱ្យសរីរាង្គខាងក្នុងដំណើរការល្អដូចក្មេងជំទង់។
៥ តិចនិក គេងឱ្យខួរក្បាលលាងជាតិពុល និងក្មេងជាងវ័យ
ដើម្បីឱ្យខួរក្បាល និងរាងកាយទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍អតិបរមា អ្នកគួរអនុវត្តតាមរូបមន្តស្តង់ដារដូចខាងក្រោម៖
១. គោរព «ម៉ោងមាស» នៃការគេង
ពេលវេលាដែលអ័រម៉ូនយុវវ័យ (Growth Hormone) និងប្រព័ន្ធលាងជាតិពុលដំណើរការខ្លាំងបំផុត គឺចន្លោះពី ម៉ោង ១០ យប់ ដល់ម៉ោង ២ រំលងអធ្រាត្រ។ ដូច្នេះ អ្នកគួរតែចូលគេងឱ្យបានមុនម៉ោង ១០ ឬ ១១ យប់ ដើម្បីកុំឱ្យខកខានឱកាសមាសនេះ។
២. បង្កើតបរិយាកាស «ងងឹតសូន្យឈឹង និងត្រជាក់ល្មម»
ពន្លឺ៖ គួរពន្លត់ភ្លើងឱ្យងងឹតល្អ ឬប្រើវាំងននការពារពន្លឺ ព្រោះពន្លឺងងឹតជួយជម្រុញឱ្យរាងកាយផលិតអ័រម៉ូន Melatonin (អ័រម៉ូនជំនួយដល់ការគេងលក់ និងប្រឆាំងរ៉ាឌីកាល់សេរី)។
សីតុណ្ហភាព៖ បន្ទប់ដែលត្រជាក់ល្មម (ប្រហែល ២០-២៣ អង្សាសេ) ជួយឱ្យសីតុណ្ហភាពក្នុងរាងកាយចុះត្រជាក់ ដែលជាសញ្ញាប្រាប់ទៅខួរក្បាលថា «ដល់ពេលគេងលក់ជ្រៅហើយ»។
៣. វិន័យ «៣ ម៉ោងមុនគេង» (ច្បាប់កាត់បន្ថយជាតិពុល)
កុំញ៉ាំអាហារធ្ងន់ៗ៖ ទុកពេលឱ្យក្រពះសម្រាកយ៉ាងហោចណាស់ ៣ ម៉ោងមុនគេង។ បើក្រពះរវល់តែរំលាយអាហារ ខួរក្បាលនឹងមិនអាចចូលទៅដំណាក់កាលលាងជាតិពុលបានពេញលេញឡើយ។
ជៀសវាងពន្លឺពណ៌ខៀវ (Blue Light)៖ ឈប់មើលទូរស័ព្ទ កុំព្យូទ័រ ឬទូរទស្សន៍ ១ ម៉ោងមុនគេង ព្រោះពន្លឺខៀវបោកប្រាស់ខួរក្បាលថាជាពន្លឺថ្ងៃ ធ្វើឱ្យអ័រម៉ូនងងុយគេងមិនព្រមបញ្ចេញមក។
៤. កែប្រែទម្លាប់ដំណេក និងឥរិយាបថ
គេងឱ្យបាន ៧ ទៅ ៨ ម៉ោងក្នុងមួយយប់៖ ការគេងតិចជាង ៦ ម៉ោងជារៀងរាល់ថ្ងៃ ធ្វើឱ្យកោសិកាខួរក្បាលឆាប់ចាស់ និងស្បែកឆាប់ជ្រីវជ្រួញ។
ទម្រង់នៃការគេង៖ ការគេងផ្អៀងទៅខាងស្តាំ ឬខាងឆ្វេង ត្រូវបានគេស្រាវជ្រាវឃើញថា ជួយឱ្យប្រព័ន្ធ Glymphatic លាងសម្អាតជាតិពុលក្នុងខួរក្បាលបានល្អជាងការគេងផ្ងារ ឬគេងផ្កាប់។
៥. បន្ធូរអារម្មណ៍មុនពេលចូលគេង
ភាពតានតឹង (Stress) ផលិតអ័រម៉ូន Cortisol ដែលបំផ្លាញកោសិកាស្បែក និងរំខានដល់ដំណេក។ មុនគេង គួរធ្វើសមាធិ ដកដង្ហើមវែងៗ ស្ដាប់តន្ត្រីស្រាលៗ ឬអានសៀវភៅ ដើម្បីប្រាប់រាងកាយថា «អ្នកមានសុវត្ថិភាពហើយ សម្រាកចុះ»។