ឈាមខាប់ខ្លាំង ៖ សញ្ញាព្រមានទាំង ៤ ដែលបង្ហាញថា ប្រព័ន្ធឈាមរត់របស់អ្នកកំពុងជួបបញ្ហាគ្រោះថ្នាក់

ឈាម គឺជាទន្លេជីវិតដែលហូរនាំយកអុកស៊ីសែន និងសារធាតុចិញ្ចឹមទៅចិញ្ចឹមគ្រប់កោសិកានៃរាងកាយ។ ជាធម្មតា ឈាមមានសភាពរាវល្មមដើម្បីងាយស្រួលក្នុងការហូរឆ្លងកាត់សរសៃឈាមតូចៗ។ ប៉ុន្តែ នៅពេលដែលឈាមមានសភាព «ខាប់ខ្លាំង» (Hypercoagulability) លំហូរឈាមនឹងចាប់ផ្តើមយឺតយ៉ាវ ដែលបង្កើនហានិភ័យខ្ពស់ក្នុងការកកស្ទះសរសៃឈាម និងអាចឈានទៅរកការគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត ដូចជា ជំងឺគាំងបេះដូង ឬដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល (Stroke)។

សត្រូវលាក់មុខមួយនេះ ជារឿយៗមិនបញ្ចេញរោគសញ្ញាឱ្យយើងដឹងខ្លួនចំៗនោះទេ។ ខាងក្រោមនេះជា ៤ សញ្ញាព្រមានសំខាន់ៗ ដែលបង្ហាញថាប្រព័ន្ធឈាមរត់របស់អ្នកកំពុងជួបបញ្ហាខាប់ខ្លាំងខុសប្រក្រតី៖

១. ឈឺក្បាលរ៉ាំរ៉ៃ វិលមុខ និងងងឹតមុខញឹកញាប់

នៅពេលដែលឈាមខាប់ខ្លាំង ល្បឿននៃលំហូរឈាមដែលត្រូវបូមទៅចិញ្ចឹមខួរក្បាលនឹងត្រូវថយចុះ។

–អាការៈស្តែងចេញ៖ អ្នកនឹងមានអារម្មណ៍ថា ធ្ងន់ក្បាល ឈឺក្បាលជារឿយៗ ទោះបីជាបានគេងគ្រប់គ្រាន់ក៏ដោយ។ ជារឿយៗ ស្រាប់តែមានអាការៈវិលមុខ ឬងងឹតមុខមួយភាំងៗ នៅពេលដែលអ្នកប្រែប្រួលទម្រង់រាងកាយលឿន (ដូចជា ងើបឈរពីអង្គុយ) ព្រោះខួរក្បាលខ្វះអុកស៊ីសែនបណ្តោះអាសន្ន។

២. អស់កម្លាំងខ្លាំង ល្ហិតល្ហៃ និងងងុយគេងពេញមួយថ្ងៃ

ទោះបីជាអ្នកមិនបានធ្វើការងារធ្ងន់ ឬបានសម្រាកពេញមួយយប់ក៏ដោយ ក៏រាងកាយនៅតែមានអារម្មណ៍ថាគ្មានថាមពល និងចង់តែគេងជានិច្ច។

–មូលហេតុ៖ ឈាមដែលខាប់មិនអាចនាំយកអុកស៊ីសែនទៅបំប្លែងជាថាមពលនៅក្នុងសាច់ដុំ និងសរីរាង្គបានលឿនទាន់ចិត្តនោះទេ។ ដំណើរការនេះធ្វើឱ្យកោសិការាងកាយទាំងមូលហាក់ដូចជា «ស្រេកឃ្លានអុកស៊ីសែន» រហូតបង្កើតជាអារម្មណ៍ល្ហិតល្ហៃរ៉ាំរ៉ៃ។

៣. ស្ពឹក ស្រពន់ ឬត្រជាក់ចុងដៃចុងជើង

ចុងដៃនិងចុងជើង គឺជាតំបន់ដែលស្ថិតនៅឆ្ងាយពីបេះដូងជាងគេ ហើយវាមានសរសៃឈាមតូចៗ (Microvessels) យ៉ាងច្រើន។

–អាការៈស្តែងចេញ៖ នៅពេលឈាមរត់មិនបានល្អដោយសារភាពខាប់ អ្នកនឹងឧស្សាហ៍ជួបប្រទះអាការៈស្ពឹកស្រពន់ដូចមានស្រមោចរោម ឬមានអារម្មណ៍ថាចុងម្រាមដៃម្រាមជើងត្រជាក់ខុសពីធម្មតា ទោះបីជាស្ថិតក្នុងអាកាសធាតុក្តៅក៏ដោយ។ ករណីខ្លះ ស្បែកនៅចុងម្រាមអាចនឹងប្រែជាស្លេក ឬស្វាយស្រអាប់បន្តិច។

៤. ណែនទ្រូង ដកដង្ហើមមិនដល់គ្នា ឬថប់ដង្ហើមពេលធ្វើចលនា

នេះជាសញ្ញាព្រមានកម្រិតអាសន្នដែលទាក់ទងនឹងបេះដូង និងសួត។

–គ្រោះថ្នាក់៖ ភាពខាប់នៃឈាមធ្វើឱ្យបេះដូងត្រូវប្រឹងធ្វើការច្របាច់ខ្លាំងជាងមុនដើម្បីរុញឈាមទៅមុខ ដែលនាំឱ្យមានអារម្មណ៍ណែន ឬចុកតិចៗនៅតំបន់ទ្រូង។ ប្រសិនបើឈាមរត់ឆ្លងកាត់សួតយឺតយ៉ាវ វាជម្រុញឱ្យអ្នកឧស្សាហ៍ដកដង្ហើមញាប់ៗ ដកដង្ហើមមិនដកឃ្លា ឬហត់ដង្ហក់ខុសប្រក្រតី សូម្បីតែដើរចម្ងាយជិតៗ ឬឡើងជណ្តើរបន្តិចបន្តួចក៏ដោយ។

+មូលហេតុចម្បង និងវិធីបង្ការ «ឈាមខាប់» ដោយសាមញ្ញ

បញ្ហាឈាមខាប់ខ្លាំងភាគច្រើន កើតឡើងពីកត្តាទម្លាប់រស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដែលយើងអាចកែប្រែបានភ្លាមៗ៖

–កង្វះជាតិទឹក (Dehydration)៖ នេះជាមូលហេតុទូទៅបំផុត។ នៅពេលអ្នកមិនសូវផឹកទឹក ភាគរយនៃជាតិទឹកក្នុងឈាមនឹងធ្លាក់ចុះ ធ្វើឱ្យកោសិកាឈាមក្រហមកៀកជាប់គ្នា។ វិធីដោះស្រាយ៖ ត្រូវទម្លាប់ផឹកទឹកស្អាតឱ្យបាន ២ ទៅ ២.៥ លីត្រជារៀងរាល់ថ្ងៃ ជាពិសេសគឺមួយកែវធំក្រោយភ្ញាក់ពីគេង។

–ការអង្គុយនៅទ្រឹងមួយកន្លែងយូរពេក៖ ការអង្គុយធ្វើការយូរម៉ោងដោយមិនធ្វើចលនា ធ្វើឱ្យឈាមដក់នៅផ្នែកខាងក្រោមនៃរាងកាយ និងងាយកក។ វិធីដោះស្រាយ៖ គួរអនុវត្តទម្លាប់ដើរលំហែត្រឹម ១៥ នាទីក្រោយអាហារ ឬក្រោកឈរពត់ខ្លួនរៀងរាល់ ១ ម៉ោងម្តង។

–របបអាហារមិនល្អ៖ ការញ៉ាំអាហារសម្បូរខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) អាហារបំពង និងអាហារផ្អែមខ្លាំង ធ្វើឱ្យកម្រិតជាតិខ្លាញ់ និងស្ករក្នុងឈាមឡើងខ្ពស់ បង្កើនភាពខាប់នៃចរន្តឈាម។ វិធីដោះស្រាយ៖ បន្ថែមការញ៉ាំបន្លែបៃតង ត្រីមានជាតិខ្លាញ់ (Omega-3) មើមខ្ទឹមស និងខ្ញី ដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិជួយសម្រួលលំហូរឈាមតាមធម្មជាតិ។