ខួរក្បាល គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលបញ្ជាការនៃរាងកាយទាំងមូល វាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការគិត ការចងចាំ និងការផ្ដោតអារម្មណ៍។ នៅពេលដែលយើងមានវ័យកាន់តែច្រើន កោសិកាខួរក្បាលក៏ចាប់ផ្តើម (ចាស់ជរា) និងចុះខ្សោយទៅតាមនោះដែរ ដែលអាចបង្កជាអាការៈភ្លេចភ្លាំង ឬឈានទៅរកជំងឺវង្វេងវង្វាន់ (Alzheimer’s) ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ របបអាហារដែលយើងញ៉ាំជារៀងរាល់ថ្ងៃ មានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការថែរក្សាសុខភាពខួរក្បាល ។ ខាងក្រោមនេះជា អាហារឆ្នើមៗទាំង៦ មុខ ដែលត្រូវបានវាយតម្លៃខ្ពស់ដោយអ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភថា អាចជួយពង្រឹងការចងចាំ បង្កើនស្មារតី និងការពារខួរក្បាលមិនឱ្យឆាប់ចាស់៖
១. ត្រីមានជាតិខ្លាញ់
នៅពេលនិយាយអំពីអាហារជំនួយខួរក្បាល ត្រីមានជាតិខ្លាញ់ (ដូចជា ត្រីសាល់ម៉ុន ត្រីធូណា និងត្រីម៉ាកឃីរ៉ែល) តែងតែស្ថិតនៅលំដាប់ជួរមុខគេ។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? ត្រីទាំងនេះសម្បូរទៅដោយអាស៊ីតខ្លាញ់ Omega-3 ដែលជាសមាសធាតុផ្សំដ៏ចម្បងក្នុងការបង្កើតកោសិកាខួរក្បាល និងសរសៃប្រសាទ។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ ជាតិខ្លាញ់ Omega-3 ជួយបង្កើនសមត្ថភាពក្នុងការរៀនសូត្រ ពង្រឹងការចងចាំ ជួយកាត់បន្ថយការថយចុះនៃមុខងារខួរក្បាលតាមវ័យ និងជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺវង្វេងវង្វាន់។
២. ផ្លែប៊ឺរី
ផ្លែឈើអម្បូរដេរី ដូចជា ប្លូប៊ឺរី (Blueberries) ស្ត្រប៊ឺរី (Strawberries) និងផ្លែរូប៊ីស មានផ្ទុកសារធាតុពណ៌ធម្មជាតិម្យ៉ាងហៅថា Anthocyanin។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? សារធាតុនេះមានលក្ខណៈសម្បត្តិជាសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម (Antioxidants) និងប្រឆាំងការរលាកយ៉ាងខ្លាំងក្លា។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ វាជួយការពារខួរក្បាលពីការបំផ្លាញរបស់រ៉ាឌីកាល់សេរី បង្កើនទំនាក់ទំនងរវាងកោសិកាខួរក្បាល និងជួយពន្យារពេលនៃការបាត់បង់ការចងចាំរយៈពេលខ្លី។
៣. គ្រាប់ធញ្ញជាតិ និងគ្រាប់ស្វាយចន្ទី
ការញ៉ាំគ្រាប់ធញ្ញជាតិមួយក្តាប់តូចជារៀងរាល់ថ្ងៃ គឺជាវិធីងាយៗតែមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់សម្រាប់ខួរក្បាល ជាពិសេសគឺគ្រាប់វ៉ាល់ណាត់ (Walnuts)។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? គ្រាប់ធញ្ញជាតិសម្បូរទៅដោយជាតិខ្លាញ់ល្អ សារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម និងវីតាមីន E។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ វីតាមីន E ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការការពារភ្នាសកោសិកាខួរក្បាលពីការខូចខាត និងជួយឱ្យការគិតរហ័សរហួន ទោះបីជាស្ថិតក្នុងវ័យជរាក៏ដោយ។
៤. បន្លែបៃតងដិត (Leafy Greens)
បន្លែដែលមានស្លឹកពណ៌បៃតងចាស់ ដូចជា ស្ពៃពួយឡេង (Spinach) ស្ពៃកាត់ (Kale) និងផ្កាខាត់ណាខៀវ (Broccoli) គឺជាឱសថទិព្វសម្រាប់ប្រព័ន្ធប្រសាទ។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? ពួកវាសម្បូរទៅដោយសារធាតុចិញ្ចឹមសំខាន់ៗ រួមមាន ហ្វូឡាត (Folate), វីតាមីន K, លុយតេអ៊ីន (Lutein) និងបេតាការ៉ូទែន (Beta-carotene)។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ វីតាមីន K ជួយក្នុងការបង្កើតជាតិខ្លាញ់ម្យ៉ាងនៅក្នុងកោសិកាខួរក្បាល (Sphingolipids) ដែលជួយពង្រឹងការចងចាំបានយ៉ាងអស្ចារ្យ ចំណែកហ្វូឡាតជួយកាត់បន្ថយភាពតានតឹងក្នុងខួរក្បាល។
៥. តែបៃតង
ប្រសិនបើអ្នកចង់បានភេសជ្ជៈជំនួយស្មារតីក្រៅពីទឹកស្អាត តែបៃតងគឺជាជម្រើសដ៏ល្អឥតខ្ចោះ។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? តែបៃតងមានផ្ទុកសារធាតុហ្វេអ៊ីនកម្រិតស្រាល និងអាស៊ីតអាមីណូម្យ៉ាងហៅថា L-theanine។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ L-theanine ជួយកាត់បន្ថយភាពតានតឹង ធ្វើឱ្យអារម្មណ៍ស្ងប់ ប៉ុន្តែបង្កើនការផ្ដោតអារម្មណ៍ និងការចងចាំបានល្អ។ លើសពីនេះ វាក៏សម្បូរទៅដោយសារធាតុ Polyphenols ដែលជួយការពារខួរក្បាលពីការចុះខ្សោយ។
៦. រមៀត
រមៀត មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងទេសសម្រាប់ស្លដណ្តាំនោះទេ តែវាជាឱសថជួយខួរក្បាលយ៉ាងមានឥទ្ធិពល ដែលមនុស្សជាច្រើនមិនសូវដឹង។
–ហេតុអ្វីបានជាវាល្អ? នៅក្នុងរមៀតមានសារធាតុសកម្មមួយឈ្មោះថា Curcumin ដែលអាចជ្រាបចូលទៅក្នុងកោសិកាខួរក្បាលដោយផ្ទាល់។
–អត្ថប្រយោជន៍៖ Curcumin មានសមត្ថភាពប្រឆាំងការរលាក និងជួយជម្រុញការលូតលាស់នៃកោសិកាខួរក្បាលថ្មីៗ ព្រមទាំងជួយសម្អាតបន្ទះប្រូតេអ៊ីន Amyloid ដែលជាមូលហេតុចម្បងបង្កឱ្យកើតជំងឺវង្វេងវង្វាន់ (Alzheimer’s)។
គន្លឹះបន្ថែមដើម្បីខួរក្បាលក្មេងជាងវ័យ
ក្រៅពីការជ្រើសរើសញ៉ាំអាហារឆ្នើមៗទាំង ៦ មុខខាងលើនេះ អ្នកគួរតែរួមផ្សំជាមួយនឹងទម្លាប់រស់នៅល្អៗមួយចំនួនទៀតដូចជា៖
–គេងឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់៖ ពី ៧ ទៅ ៨ ម៉ោងក្នុងមួយយប់ ព្រោះការគេងគឺជាពេលដែលខួរក្បាលរៀបចំ និងរក្សាទុកការចងចាំ។
–ធ្វើលំហាត់ប្រាណ៖ ការហាត់ប្រាណបែប Cardio (ដូចជា ដើរលឿន ឬរត់ត្រឹកៗ) ជួយជម្រុញលំហូរឈាម និងអុកស៊ីសែនទៅចិញ្ចឹមខួរក្បាលបានល្អ។
–កាត់បន្ថយស្រ្តេស៖ ភាពតានតឹងរ៉ាំរ៉ៃគឺជាសត្រូវបំផ្លាញកោសិកាខួរក្បាលយ៉ាងសាហាវ។