ជំងឺដំបៅក្រពះ និងអាការៈភើជូរ (ដែលជាសញ្ញានៃការច្រាលអាស៊ីតក្រពះ) គឺជាបញ្ហាប្រព័ន្ធរំលាយអាហារដ៏រំខានមួយ ដែលធ្វើឱ្យមនុស្សជាច្រើនបាត់បង់ក្តីសុខក្នុងការរស់នៅ និងការញ៉ាំអាហារ។ ប្រសិនបើទុកចោលមិនព្យាបាល ឬព្យាបាលខុសវិធី វានឹងបង្កជាផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរ។
ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានេះដោយសុវត្ថិភាព និងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ខាងក្រោមនេះជាយុទ្ធសាស្ត្ររួមបញ្ចូលគ្នារវាងការកែប្រែទម្លាប់រស់នៅ និងរបបអាហារដែលអ្នកអាចអនុវត្តបានភ្លាមៗ៖
ផ្នែកទី១៖ វិធីកែប្រែរបបអាហារដើម្បីព្យាបាលដំបៅ និងកាត់បន្ថយអាស៊ីត
១. បែងចែកការញ៉ាំអាហារជា «របបតូចៗតែច្រើនដង»
ការទម្លាប់ញ៉ាំអាហារក្នុងបរិមាណច្រើនពេកក្នុងមួយពេលៗ នឹងធ្វើឱ្យក្រពះរីកធំ និងបង្ខំឱ្យបញ្ចេញអាស៊ីតមកកាន់តែច្រើន ដែលជម្រុញឱ្យមានការភើជូរ និងឈឺផ្សាក្នុងក្រពះ។
–វិធីអនុវត្ត៖ គួរផ្លាស់ប្តូរមកញ៉ាំអាហារក្នុងបរិមាណតិចៗល្មម ប៉ុន្តែបែងចែកជា ៥ ទៅ ៦ ពេលក្នុងមួយថ្ងៃ (ញ៉ាំរៀងរាល់ ៣ ទៅ ៤ ម៉ោងម្តង) ដើម្បីឱ្យក្រពះងាយរំលាយ និងមានអាហារសម្រាប់ជួយបឺតស្រូបអាស៊ីតដែលលើស។
២. ជ្រើសរើសអាហារដែលងាយរំលាយ និងជួយសម្រួលដល់ក្រពះ
–បន្លែ និងផ្លែឈើ៖ ជ្រើសរើសផ្លែឈើដែលមិនមានជាតិអាស៊ីត (មិនជូរ) ដូចជា ចេកទុំ ល្ហុងទុំ និងផ្លែបឺរ។ ចេកទុំមានសារធាតុម្យ៉ាងដែលជួយជម្រុញឱ្យជញ្ជាំងក្រពះបង្កើតទឹករំអិលការពារដំបៅ។
–គ្រឿងទេសធម្មជាតិ៖ មើមខ្ញី និងខ្ទឹមស (ក្នុងបរិមាណសមរម្យ) មានលក្ខណៈសម្បត្តិប្រឆាំងនឹងការរលាក និងអាចជួយទប់ស្កាត់ការរីកលូតលាស់នៃបាក់តេរី H. pylori ដែលជាមូលហេតុចម្បងនៃជំងឺដំបៅក្រពះ។ អ្នកអាចផឹកទឹកខ្ញីក្តៅឧណ្ហៗល្មមដើម្បីជួយសម្រួលការហើមពោះ និងភើជូរ។
៣. ជៀសវាងដាច់ខាតនូវ «អាហារបង្កាត់ភ្លើងអាស៊ីត»
-ផ្អាកការញ៉ាំអាហារហឹរខ្លាំង ប្រៃខ្លាំង ឬម្ជូរខ្លាំង (ដូចជា ផ្លែឈើជូរ ក្រូចឆ្មារ ទឹកខ្មេះ)។
-កាត់បន្ថយអាហារបំពង អាហារសម្បូរខ្លាញ់ និងសាច់កែច្នៃ ព្រោះអាហារទាំងនេះចំណាយពេលរំលាយយូរ ធ្វើឱ្យអាស៊ីតដក់ក្នុងក្រពះច្រើន និងជម្រុញឱ្យភើជូរ។
-ជៀសវាងភេសជ្ជៈដែលមានជាតិហ្គាស (កូកា, សូដា) កាហ្វេអ៊ីន (កាហ្វេ, តែក្រាស់) និងគ្រឿងស្រវឹង ព្រោះវាធ្វើឱ្យសាច់ដុំស្ទះរវាងក្រពះនិងបំពង់កបន្ធូរដៃ បង្កឱ្យអាស៊ីតច្រាលឡើងលើ។
ផ្នែកទី២៖ ទម្លាប់រស់នៅប្រចាំថ្ងៃដើម្បីការពារ និងព្យាបាល
១. ទម្លាប់ «ដើរលំហែកម្រិតស្រាល» ក្រោយអាហារ
ការដេក ឬអង្គុយឱនមុខភ្លាមៗបន្ទាប់ពីញ៉ាំអាហាររួច គឺជាសត្រូវធំបំផុតដែលធ្វើឱ្យអាស៊ីតច្រាលឡើងលើបំពង់ក បង្កជាអាការៈភើជូរ និងក្រហាយទ្រូង។
–វិធីអនុវត្ត៖ ក្រោយញ៉ាំអាហាររួច គួរទម្លាប់ធ្វើការដើរលំហែស្រាលៗរយៈពេល ១៥ ទៅ ២០ នាទី។ ការធ្វើបែបនេះជួយឱ្យក្រពះដំណើរការកិនរំលាយបានលឿន និងរក្សាអាស៊ីតឱ្យស្ថិតនៅផ្នែកខាងក្រោមនៃប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ។
២. បង្កើតវិន័យក្នុងការគេង និងលើកក្បាលដំណេកឱ្យខ្ពស់
-មិនត្រូវញ៉ាំអាហារពេលល្ងាច ឬអាហារសម្រន់យប់ជ្រៅ រួចចូលគេងភ្លាមៗឡើយ។ ត្រូវញ៉ាំអាហារឱ្យបានយ៉ាងហោចណាស់ ៣ ម៉ោងមុនពេលចូលគេង។
-នៅពេលគេង គួរប្រើខ្នើយកល់ក្បាល និងស្មាឱ្យខ្ពស់ជាងពោះបន្តិច (ប្រហែល ១៥ ទៅ ២០ សង់ទីម៉ែត្រ) ឬគេងផ្អៀងទៅខាងឆ្វេង ដើម្បីការពារកុំឱ្យអាស៊ីតក្រពះហូរច្រាលឡើងមកលើនៅពេលយប់។
៣. គ្រប់គ្រងភាពតានតឹង (ស្រ្តេស)
ខួរក្បាល និងប្រព័ន្ធរំលាយអាហារមានទំនាក់ទំនងគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ (Gut-Brain Axis)។ នៅពេលអ្នកស្រ្តេស គិតច្រើន ឬគេងមិនលក់ រាងកាយនឹងបញ្ចេញអរម៉ូន cortisol ដែលទៅជម្រុញឱ្យក្រពះផលិតអាស៊ីតកាន់តែច្រើន និងកាត់បន្ថយទឹករំអិលការពារជញ្ជាំងក្រពះ។ គួររៀនគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ ធ្វើសមាធិ ឬធ្វើលំហាត់ប្រាណបែបសម្រាកកាយដើម្បីកាត់បន្ថយស្រ្តេស។