អាយុ ៣០ ឆ្នាំ គឺជាដំណាក់កាលដ៏អស្ចារ្យមួយសម្រាប់ស្ត្រី ទាំងការឈានឡើងនៃអាជីពការងារ ភាពចាស់ទុំខាងស្មារតី និងការកសាងគ្រួសារ។ ប៉ុន្តែ នៅក្នុងរបត់ជីវិតដ៏មមាញឹកនេះ របបអរម៉ូន និងកោសិកាក្នុងរាងកាយស្ត្រីក៏ចាប់ផ្តើមមានការប្រែប្រួល និងថយចុះនូវប្រព័ន្ធភាពស៊ាំបន្តិចម្តងៗផងដែរ។ វាគឺជា «ចំណុចរបត់» ដ៏សំខាន់ដែលបើកឱកាសឱ្យជំងឺកាចសាហាវមួយចំនួនចូលមកយាយីរាងកាយយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់។
ដើម្បីការពារសុខភាព និងសម្រស់ឱ្យនៅតែរឹងមាំ ចូរមកស្វែងយល់ពី «ជំងឺកាចសាហាវទាំង ៣» ដែលស្ត្រីអាយុ ៣០ ឆ្នាំឡើងទៅ ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់បំផុត៖
១. ជំងឺមហារីកស្បូន (ជាពិសេសមហារីកមាត់ស្បូន និងតួស្បូន)
នេះគឺជាឃាតករលាក់មុខលំដាប់ជួរមុខដែលតែងតែយាយីស្ត្រី។ ភាគច្រើននៃជំងឺមហារីកមាត់ស្បូន បណ្តាលមកពីការឆ្លងមេរោគ HPV (Human Papillomavirus) តាមរយៈការរួមរស់ជាមួយគូស្រករ។ មេរោគនេះអាចសម្ងំក្នុងរាងកាយរាប់ឆ្នាំដោយគ្មានចេញរោគសញ្ញាអ្វីទាំងអស់ ហើយវានឹងចាប់ផ្តើមវិវឌ្ឍជាកោសិកាមហារីកខ្លាំងនៅកំឡុងវ័យ ៣០ ទៅ ៤០ ឆ្នាំ។
–សញ្ញាព្រមាន៖ មានធ្លាក់សខុសធម្មតា (មានពណ៌ធុំក្លិន) មានឈាមហូរតាមទ្វារមាសក្រោយពេលរួមដំណេក ឬហូរឈាមមិនទៀងទាត់ក្រៅពីការមកឈាមរដូវ។
–វិធីការពារ៖ គួរទៅទទួលការពិនិត្យឈាមប្លង់មាត់ស្បូន (Pap Smear) ឱ្យបានទៀងទាត់យ៉ាងហោចណាស់ ១ដងក្នុងមួយឆ្នាំ និងចាក់វ៉ាក់សាំងការពារមេរោគ HPV។
២. ជំងឺមហារីកដោះ (Breast Cancer)
បន្ទាប់ពីវ័យ ៣០ ឆ្នាំ ហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកដោះនឹងកើនឡើងជាលំដាប់ ដោយសារតែការប្រែប្រួលនៃកម្រិតអរម៉ូនអ៊ឹស្ត្រូសែន (Estrogen) និងកត្តារស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដូចជាការស្ត្រេសខ្លាំង ខ្វះការហាត់ប្រាណ ឬរបបអាហារមានជាតិខ្លាញ់ខ្ពស់។ ជំងឺនេះបើដឹងទាន់ពេលវេលាក្នុងដំណាក់កាលដំបូង គឺមានអត្រាព្យាបាលជាសះស្បើយខ្ពស់ណាស់ ប៉ុន្តែស្ត្រីភាគច្រើនជួបគ្រោះថ្នាក់ដោយសារតែការធ្វេសប្រហែសមិនបានពិនិត្យ។
–សញ្ញាព្រមាន៖ ស្ទាបទៅឃើញមានដុំពកចម្លែកនៅក្នុងសាច់ដោះ ឬក្រោមឃ្លៀក, រាងរៅនៃដោះមានការប្រែប្រួលខុសប្រក្រតី, ឬមានហូរទឹកខុសធម្មតាចេញពីចុងដោះ។
–វិធីការពារ៖ បង្កើតទម្លាប់ស្ទាប និងពិនិត្យដោះដោយខ្លួនឯងជារៀងរាល់ខែ (ក្រោយអស់រដូវ ៣ ទៅ ៥ថ្ងៃ) និងទៅពិនិត្យអេកូ ឬថតម៉ម៉ូក្រាហ្វី (Mammogram) តាមការណែនាំរបស់គ្រូពេទ្យ។
៣. ជំងឺដុំសាច់ស្បូន និងគីសដៃស្បូន (Uterine Fibroids & Ovarian Cysts)
ទោះបីជាដុំសាច់ ឬគីសភាគច្រើនជាប្រភេទដុំសាច់មិនមែនមហារីក (ស៊ុំ) ក៏ដោយ ប៉ុន្តែវាជាជំងឺពេញនិយមបំផុតដែលចូលចិត្តកើតឡើងលើស្ត្រីវ័យចាប់ពី ៣០ ឆ្នាំ រហូតដល់វ័យអស់រដូវ។ ដុំសាច់ ឬគីសទាំងនេះអាចរីកធំធាត់ បង្កការឈឺចាប់ ប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធបន្តពូជ និងអាចបង្កជាវិបត្តិ «អត់កូន» ឬពិបាកមានផ្ទៃពោះយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។
–សញ្ញាព្រមាន៖ ឈឺចុកចាប់ខ្លាំងក្នុងអំឡុងពេលមកករដូវ, ឈាមរដូវមកច្រើនៗខុសធម្មតា ឬមកអូសបន្លាយថ្ងៃច្រើន, នោមញឹក (ដោយសារដុំសាច់សង្កត់លើប្លោកនោម) ឬឈឺចាប់ពេលរួមដំណេក។
–វិធីការពារ៖ ជៀសវាងការប្រើប្រាស់ថ្នាំអរម៉ូន ឬថ្នាំពន្យារកំណើតដោយគ្មានវេជ្ជបញ្ជា និងត្រូវទៅពិនិត្យអេកូពោះវៀនតូច (Pelvic Ultrasound) ដើម្បីតាមដានស្ថានភាពស្បូន។