នៅក្នុងពិភពនៃអាហារូបត្ថម្ភ ជាតិសរសៃ (Fiber) ត្រូវបានគេប្រសិទ្ធនាមថាជា «ជំនួយការលេខ ១» ដែលមិនអាចខ្វះបានសម្រាប់សុខភាពពោះវៀន និងរាងកាយទាំងមូល។ ទោះបីជាជាតិសរសៃមិនផ្តល់ថាមពល (កាឡូរី) ដូចកាបូអ៊ីដ្រាត ឬប្រូតេអ៊ីន ប៉ុន្តែវាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរក្សាតុល្យភាពសុខភាពពីខាងក្នុង។
១. តើជាតិសរសៃគឺជាអ្វី?
ជាតិសរសៃ គឺជាផ្នែកមួយនៃអាហាររុក្ខជាតិ (បន្លែ ផ្លែឈើ គ្រាប់ធញ្ញជាតិ) ដែលរាងកាយមនុស្សមិនអាចរំលាយ ឬស្រូបយកបានឡើយ។ ខុសពីអាហារផ្សេងទៀតដែលត្រូវបានបំបែក និងស្រូបចូលក្នុងឈាម ជាតិសរសៃធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ក្រពះ ពោះវៀនតូច និងពោះវៀនធំ រួចភាយចេញពីរាងកាយស្ទើរតែទាំងស្រុង។
២. ប្រភេទនៃជាតិសរសៃ និងមុខងារសកម្ម
ជាតិសរសៃត្រូវបានបែងចែកជាពីរប្រភេទធំៗ ដែលមានតួនាទីខុសគ្នា៖
-ជាតិសរសៃរលាយក្នុងទឹក (Soluble Fiber)៖ វានឹងក្លាយជាសារធាតុអន្ធិល (Gel) ក្នុងក្រពះ ដែលជួយកាត់បន្ថយកម្រិតកូឡេស្តេរ៉ុល និងគ្រប់គ្រងជាតិស្ករក្នុងឈាម។
-ជាតិសរសៃមិនរលាយក្នុងទឹក (Insoluble Fiber)៖ វាជួយបង្កើនមាឌលាមក និងជំរុញចលនាពោះវៀន ដែលជាដំណោះស្រាយដ៏ល្អបំផុតសម្រាប់អ្នកមានបញ្ហាទល់លាមក។
៣. អត្ថប្រយោជន៍អស្ចារ្យសម្រាប់សុខភាព
-សម្រួលការបន្ទោរបង់៖ ជាតិសរសៃធ្វើឱ្យលាមកទន់ និងងាយស្រួលបញ្ចេញមកក្រៅ ការពារជំងឺឫសដូងបាត និងមហារីកពោះវៀនធំ។
-គ្រប់គ្រងទម្ងន់៖ អាហារដែលមានជាតិសរសៃខ្ពស់ជួយឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ថា «ឆ្អែតបានយូរ» កាត់បន្ថយការឃ្លានអាហារផ្ដេសផ្ដាស ដែលជាជំនួយការដ៏ល្អសម្រាប់អ្នកចង់សម្រកទម្ងន់។
-ការពារបេះដូង៖ វាជួយកាត់បន្ថយជាតិខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) ក្នុងសរសៃឈាម កាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូង និងលើសឈាម។
-តុល្យភាពជាតិស្ករ៖ ចំពោះអ្នកជំងឺទឹកនោមផ្អែម ជាតិសរសៃជួយពន្យឺតការស្រូបយកជាតិស្ករ ការពារកុំឱ្យជាតិស្ករក្នុងឈាមឡើងខ្ពស់ភ្លាមៗក្រោយញ៉ាំអាហារ។
៤. ប្រភពអាហារដែលសម្បូរជាតិសរសៃបំផុត
ដើម្បីទទួលបានសុខភាពល្អ អ្នកគួររួមបញ្ចូលអាហារទាំងនេះក្នុងរបបអាហារប្រចាំថ្ងៃ៖
-ផ្លែឈើ៖ ប៉ោម (ទាំងសំបក) ចេក ផ្លែបឺរ និងផ្លែឈើត្រកូលបឺរី។
-បន្លែ៖ ផ្កាខាត់ណាខៀវ ការ៉ុត និងបន្លែស្លឹកបៃតងគ្រប់ប្រភេទ។
-គ្រាប់ធញ្ញជាតិ៖ អង្ករសម្រូប គ្រាប់ស្វាយចន្ទី គ្រាប់អាល់ម៉ុន និងសណ្តែកគ្រប់ប្រភេទ។
៥. បណ្តាំដើម្បីសុខភាព
ការបង្កើនជាតិសរសៃគួរធ្វើឡើងដោយសន្សឹមៗ ដើម្បីកុំឱ្យប្រព័ន្ធរំលាយអាហារផ្អើល (បង្កជាការហើមពោះ ឬភើ)។ ជាពិសេស ត្រូវផឹកទឹកឱ្យបានច្រើន ព្រោះជាតិសរសៃត្រូវការទឹកដើម្បីដំណើរការបានល្អប្រសើរ។
ការញ៉ាំជាតិសរសៃគ្រប់គ្រាន់ មិនត្រឹមតែជួយឱ្យពោះវៀនស្រួលនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការវិនិយោគលើសុខភាពរយៈពេលវែង ដែលធ្វើឱ្យអ្នកមានរាងកាយមាំមួន និងស្រស់ស្រាយជានិច្ច!