Join with Health.com.kh on Telegram

ការ​ទល់លាមក​គឺ​សំដៅ​ទៅ​រក​ការ​ពិបាក​នឹង​អោយ​លាមក​ចេញ​មក​ក្រៅ​។​ ការ​ទល់លាមក​អាច​ទាក់ទិន​ទៅ​នឹង​ការ​ឈឺចាប់​អំឡុង​ពេល​ការ​ឆ្លងកាត់​នៃ​ចលនា​របស់​ពោះវៀន​,​ អសមត្ថភាព​ក្នុង​ការ​អោយ​ចលនា​របស់​ពោះវៀន​ឆ្លងកាត់​បន្ទាប់​ពី​ខំប្រឹង​អស់​រយះ​ពេល​ជាង​១០​នាទី​ ឬ​គ្មាន​ចលនា​នៃ​ពោះវៀន​សោះ​ក្នុង​រយះ​ពេល​ជាង​៣​ថ្ងៃ​។​ ទារក​ដែល​ត្រូវ​បាន​បំបៅ​ដោយ​ទឹកដោះ​អាច​គ្មាន​លាមក​សោះ​ក្នុង​រយះ​ពេល​៧​ថ្ងៃ​។​

ការ​ពិចារណ
ការ​បញ្ចេញ​នៃ​ដុំ​លាមក​ជា​ធម្មតា​គឺ​មាន​ភាព​ខុស​ប្លែក​គ្នា​ពី​មនុស្ស​ម្នាក់​ទៅ​មនុស្ស​ម្នាក់​ និង​អ្នក​អាច​មិន​មានការ​បញ្ចេញ​លាមក​ជា​រៀងរាល់ថ្ងៃ​ផង​ដែរ​។​ នៅ​ពេល​ដែល​មនុស្ស​មាន​សុខភាព​ល្អ​មួយ​ចំនួន​មាន​លាមក​ទន់​ ឬ​លាមក​មាន​អន្ធិលៗ​,​ អ្នក​ផ្សេង​ទៀត​មាន​លាមក​រឹង​,​ ប៉ុន្តែ​វា​មិន​លំបាក​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​វា​នោះ​ទេ​។​ នៅ​ពេល​ដែល​លាមក​ពិបាក​នឹង​បញ្ចេញ​,​ និង​តម្រូវ​អោយ​មានការ​ប្រឹង​ដើម្បី​បញ្ចេញ​វា​ នេះ​ហើយ​ដែល​អ្នក​មានការ​ទល់លាមក​។​ ការ​ឆ្លងកាត់​នូវ​ដុំ​លាមក​ដែល​ធំ​ ហើយ​រឹង​អាច​រហែក​នូវ​ស្រទាប់​នៃ​រន្ធ​គូថ​ ជា​ពិសេស​កើត​លើ​ក្មេងៗ​។​ ដែល​នេះ​អាច​បណ្តាល​អោយ​មានការ​ហូរ​ឈាម​ និង​អាច​អោយ​មានការ​ធ្លាយ​រន្ធ​គូថ​ផង​ដែរ​។
មូលហេតុ​ជា​ទូទៅ
ការ​ទល់លាមក​ជា​រឿយៗ​គឺ​បណ្តាល​មក​ពី​ការ​ទទួលទាន​អាហារ​ដោយ​មាន​ជាតិ​សរសៃ​តិច​ពេក​,​ កង្វះ​លំ​ហាត់ប្រាណ​,​ មិន​ទទួលទាន​ទឹក​អោយ​បាន​ច្រើន​ ឬ​ពន្យារពេល​ទៅ​បន្ទប់ទឹក​នៅ​ពេល​ដែល​អ្នក​មានការ​ចង់​បញ្ចេញ​លាមក​ភ្លាមៗ​។​ ភាព​តានតឹង​ចិត្ត​ ឬ​ដំណើរ​កំសាន្ត​អាច​នាំ​អោយ​មានការ​ទល់លាមក​ផង​ដេរ​ ឬ​មានការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​នូវ​ទម្លាប់​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​លាមក​។​
ក្នុង​ពេល​ដទៃ​ទៀត​,​ ជំងឺ​នៃ​ពោះវៀន​(​ដូច​ជា​ជំងឺ​រលាក​ពោះវៀន​),​ ការ​មាន​ផ្ទៃពោះ​,​ ជំងឺ​មួយ​ចំនួន​(​ដូច​ជា​ ជំងឺ​ក្រោម​សកម្មភាព​របស់​អរ​ម៉ូ​នទី​រ៉ូ​អ៊ី​ត​,​ ជំងឺ​cystic​ fibrosis),​ បញ្ហា​សុខភាព​ផ្លូវចិត្ត​,​ ជំងឺ​លើ​សរសៃវិញ្ញាណ​ ឬ​ថ្នាំ​ សុទ្ធតែ​នាំ​អោយ​មានការ​ទល់លាមក​។​ មូលហេតុ​ដែល​ធ្ងន់ធ្ងរ​ជាង​នេះនោះ​គឺ​ជំងឺមហារីក​ពោះវៀនធំ​,​ តែ​គេ​មិនសូវ​បាន​ជួប​ប្រទះ​នោះ​ទេ​។​
ការ​ទល់លាមក​ចំពោះ​កុមារ​អាច​កើត​មាន​ឡើង​ប្រសិនបើ​ពួក​គេ​ទល់​នូវ​ចលនា​នៃ​ការ​ចង់​ប​ញេ្ច​ញ​នោះ​នៅ​ពេល​ដែល​ពួក​គេ​មិន​ទាន់​រួចរាល់​ដើម្បី​ទៅ​បន្ទប់ទឹក​ ឬ​ខ្លាច​នឹង​ទៅ​បន្ទប់ទឹក​។​
ការ​ព្យាបាល​នៅផ្ទះ
ទាំង​ក្មេង​ និង​ទាំង​មនុស្ស​ពេញវ័យ​គួរតែ​ញុំ​ា​អាហារ​ដែល​មាន​ជាតិ​សរសៃ​គ្រប់គ្រាន់​។​ បន្លែ​,​ ផ្លែ​ឈើ​ស្រស់ៗ​,​ ផ្លែ​ឈើ​ស្ងួត​។​កន្ទក់​គឺជា​ប្រភព​នៃ​ជាតិ​សរសៃ​ដែល​ល្អ​បំផុត​។​ ដើម្បី​អោយ​ទទួល​ប្រយោជន៍​ពី​ជាតិ​សរសៃ​ទាំងនោះ​,​ សូម​ផឹកទឹក​អោយ​បាន​ច្រើន​ដើម្បី​ជួយ​អោយ​ដុំ​លាមក​ឆ្លងកាត់​បាន​ងាយស្រួល​។​
ចំពោះ​កុមារ​ដែល​មានការ​ទល់លាមកៈ​

-​លើស​ពី​២​ខែៈ​ សូម​ព្យាយាម​អោយ​ទឹក​ផ្លែ​ឈើ​ពី​៥៦​ ទៅ​១១២​ក្រាម​(​ទឹក​ទំពាំងបាយជូ​,​ ទឹក​ប៉ម​ជាដើម​)​។​.
-​លើស​ពី​៤​ខែៈ​ ប្រសិនបើ​ទារក​បាន​ចាប់ផ្តើម​ទទួលទាន​អាហារ​ដែល​រឹង​ហើយ​នោះ​,​ សូម​ ព្យាយាម​អោយ​ទារក​ញុំ​ា​អាហារ​ដែល​សំបូរ​ទៅ​ដោយ​ជាតិ​សរសៃ​(​សណ្តែកបារាំង​,​ សណ្តែក​,​ ឬ​បន្លែ​ស្ពី​ណា​ច​)​ ២​ដង​ក្នុង​១​ថ្ងៃ​។​
លំ​ហាត់ប្រាណ​ជា​ប្រចាំ​គឺជា​ការ​សំខាន់​ផង​ដែរ​ក្នុង​ការ​មាន​ចលនា​នៃ​ពោះវៀន​បាន​ទៀងទាត់​។​ ប្រសិនបើ​អ្នក​ត្រូវ​បាន​គេ​មិន​អោយ​ចុះ​ពីលើ​គ្រែ​ ឬ​កៅអី​,​ សូម​ផ្លាស់​ប្តូរ​នូវ​ឥរិយាបថ​អោយ​បាន​ញឹកញាប់​ ហើយ​ធ្វើ​ចលនា​កន្ត្រាក់​សាច់ដុំ​ពោះ​និង​លើកជើង​។​ ការ​បាញ់​សារធាតុ​រាវ​ចូល​តាមរ​ន្ឋ​គូថ​(​ Enemas​ )​ឬ​ថ្នាំ​ញ្ចុះ​លាមក​គួរ​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​សំរាប់​ករណី​ធ្ងន់ធ្ងរ​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​។​ សំរាប់​មធ្យោបាយ​ទាំងនេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើប្រាស់​ប្រសិនបើ​ការ​ទទួលទាន​ទឹក​,​ ជាតិ​សរសៃ​ និង​ថ្នាំ​បញ្ចុះលាមក​មិន​អាច​ធ្វើ​អោយ​មានការ​ធូរស្រាល​ប៉ុណ្ណោះ​។​ សូមកុំ​អោយ​ថ្នាំ​បញ្ចុះលាមក​ ទៅ​កុមារ​ដោយ​គ្មាន​ការ​ពិភាក្សា​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​។​
សូម​ទៅ​រកគ្រូពេទ្យ​ប្រសិនបើ​អ្នកមានៈ​

•​    ​មាន​ទល់លាមក​ភ្លាម​ជាមួយនឹង​ការ​ឈឺពោះ​រមួល​ និង​មិន​មានការ​បញ្ចេញ​ផោម​(​ហាម​លេបថ្នាំ​បញ្ចុះលាមក​,​ សូម​ទូរស័ព្ទ​ទៅ​ភ្លាមៗ​
•​    ​ឈឺពោះ​ចុក​ ឬ​ឈឺពោះ​ខ្លាំង​,​ ពិសេស​ប្រសិនបើ​អ្នក​ហើមពោះ​
•​    ​ឈាម​ក្នុង​លាមក​
•​    ​មាន​ទល់លាមក​ និង​ឆ្លាស់គ្នា​ជាមួយ​រាគ​ផង​ដែរ​
•​    ​ឈឺ​រន្ធ​គូទ​
•​    ​ចុះ​ទំងន់​ដោយ​មិនដឹង​មូលហេតុ​
•​    ​បាន​ប្រើ​ថ្នាំ​បញ្ចុះលាមក​ប៉ុន្មាន​ស​ប្តា​ហ៍​មក​ហើយ​ ប៉ុន្តែ​វា​មិន​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​
•​    ​ទារក​អាយុ​២​ខែ​ត្រូវ​បាន​ទល់លាមក​
•​    ​ទារក​(​លើកលែងតែ​ទារក​បៅ​ទឹកដោះ​)​មិន​មាន​លាមក​ក្នុង​រយះ​ពេល​៣​ថ្ងៃ​,​ សូម​ទូរស័ព្ទ​ទៅ​ភ្លាមៗ​ប្រសិនបើ​ទារក​នោះ​ក្អួត​ និង​យំ​ខ្លាំង​
គ្រូពេទ្យនឹងធ្វើដូចម្តេចខ្លះ?
គ្រូពេទ្យ​នឹង​ពិនិត្យ​រា​ង្គ​កាយ​,​ ដែល​រួម​មាន​នឹង​ការ​ពិនិត្យ​រន្ធ​គូថ​(​លូកដៃ​តាម​រន្ធ​គូថ​)​ និង​សូរ​សំនួរ​មួយ​ចំនួន​ដូច​ជាៈ​
•​    ​អ្នក​មានការ​ទល់លាមក​នេះ​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ហើយ​?
•​    ​តើ​អ្នក​បញ្ចេញ​លាមក​ចន្លោះ​ពេល​គ្នា​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃជា​ទូទៅ​?
•​    ​នៅ​ពេល​ដែល​អ្នកមាន​ស្ត្រេ​ស​,​ វា​អាក្រក់​ទៅៗ​ឬទេ​?
•​    ​តើ​លាមក​នោះ​មាន​ពណ៌​អ្វី​,​ លក្ខណៈ​យ៉ាងដូចម្តេច​?
•​    ​តើ​មាន​ហូរ​ឈាម​ជាមួយ​ទេ​នៅ​ពេល​បញ្ចេញ​លាមក​?
•​    ​តើ​អ្នក​មានការ​ឈឺពោះ​ទេ​?
•​    ​តើ​អ្នក​បាន​ធ្លាប់​វះកាត់​អ្វី​?
•​    ​តើ​ថ្នាំ​ណា​ដែល​អ្នក​បាន​លេប​?
•​    ​តើ​អ្នក​ផឹក​កាហ្វេ​ ឬ​ស្រា​ទេ​?​ អ្នកមាន​ជក់បារី​ទេ​?
•​    ​តើ​អ្នកមាន​រោគ​សញ្ញា​អ្វី​ទៀត​?
តេស្ត​មួយ​ចំនួន​អាច​ជួយ​រក​រោគវិនិច្ឆ័យ​នៃ​មូលហេតុ​ទល់លាមក​។​ដូច្នេះ​គ្រូពេទ្យ​អាច​នឹង​ស្នើ​អោយ​អ្នក​ធ្វើតេស្ត​ទាំងនោះ​ដូច​ជា​តេស្ត​ឈាម​ ថត​ពោះវៀនធំ​ ថត​ពោះ​ ការ​ពិនិត្យ​លាមក​ជាដើម​។​
ការ​បង្ការ
ការ​ជៀសវាង​ទល់លាមក​គឺ​ងាយស្រួល​ជាង​ការ​ព្យាបាល​,​ ប៉ុន្តែ​វា​ទាក់ទិន​ទៅ​នឹង​របៀប​រស់​:​ -​ញុំ​ា​អាហារ​ដែល​មាន​ជាតិ​សរសៃ​អោយ​បាន​ច្រើន​
-​ផឹកទឹក​អោយ​ច្រើន​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃៗ​(​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​៨​កែវ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​)​
-​លំ​ហាត់ប្រាណ​ជា​ទៀងទាត់​
-​ទៅ​បន្ទប់ទឹក​រាល់ពេល​ដែល​អ្នក​មានការ​ចង់​បញ្ចេញ​។​ សូមកុំ​ទុក​។