​រោគសញ្ញា​ទូទៅ​បំផុត​នៃ​ជម្ងឺ​កូ​វីដ​-១៩ គឺ​ពិតជា​រំពឹង​ពី​ជំងឺ​ផ្លូវដង្ហើម​៖ គ្រុនក្តៅ ក្អក​ជាប់​រហូត អស់កម្លាំង និង​ឈឺ​សាច់ដុំ​។ ប៉ុន្តែ យោងតាម​មជ្ឈមណ្ឌល​ត្រួតពិនិត្យ និង​បង្ការ​ជំងឺ (CDC) បានអោយដឹងថា មនុស្ស​ជាច្រើន​ដែលមាន​ជំងឺ​កូ​វីដ​-១៩ មាន​រោគសញ្ញា​នៃ​ក្រពះ​ពោះវៀន​ដូចជា ចង្អោរ ក្អួត ឬ​រាគ ជាដើម ពេលខ្លះ​វា​កើតឡើង​នៅមុន​ពេល​វិ​វត្ត​រោគសញ្ញា​ផ្លូវដង្ហើម​។​បើ​និយាយឱ្យចំ​ទៅ ការ​ក្អួត​មាន​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​កូ​វីដ​-១៩ ។

​ការស្រាវជ្រាវ បាន​រកឃើញ​បញ្ហា​ក្រពះ​ពោះវៀន រួមទាំង​ចង្អោរ និង​ក្អួត ដែលជា​រោគសញ្ញា នៃ​ការព្យាបាល​ជំងឺ​កូ​វីដ​-១៩ បន្ថែម​លើ​រោគសញ្ញា​ផ្លូវដង្ហើម​ផ្សេងៗ​ទៀត​។ ការស្រាវជ្រាវ​ដំបូងៗ មួយចំនួន​ស្តីពី​បញ្ហា​ក្រពះ​ពោះវៀន​ទាក់ទង​ទៅនឹង កូ​វីដ​-១៩ បានមកពី​ប្រទេស​ចិន ហើយ​ត្រូវបាន​គេ​បោះ​ពុ​ម្ភ​ផ្សាយ​នៅក្នុង BMJ’s Gut កាលពី​ខែមីនា​។ អ្នកនិពន្ធ​ការសិក្សា​ពី​សាកលវិទ្យាល័យ Zhejiang បាន​រកឃើញថា ក្នុងចំណោម​អ្នកជំងឺ ៦៥១ នាក់ បាន​ចូល​សម្រាក​ព្យាបាល​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ​ក្នុង​ខេត្ត Zhejiang ប្រទេស​ចិន ចន្លោះ​ពីថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែមករា ដល់​ថ្ងៃទី​៨ ខែកុម្ភៈ អ្នកជំងឺ ៧៤​នាក់ ឬ​ស្មើនឹង ១១,៤​ភាគរយ ដែលមាន​រោគសញ្ញា​ក្រពះ​ពោះវៀន យ៉ាងហោចណាស់​មួយ ដែលមាន​អាកា​រៈ​ចង្អោរ ក្អួត ឬ​រាគ​។​

​ការស្រាវជ្រាវ​ផ្សេងទៀត ពី​ទីក្រុង​ប៉េកាំង ដែល​បាន​ចុះផ្សាយ​ក្នុង​ទស្សនា​វ​ដ្តី Alimentary Pharmacology & Therapeutics ក្នុង​ខែឧសភា បាន​វិភាគ រាល់​ការសិក្សា​ល្អិតល្អន់ និង​របាយការណ៍ ករណី​ទាំងអស់​ទាក់ទង​នឹង​បញ្ហា​រំលាយ​អាហារ ដែល​ត្រូវបាន​ចេញផ្សាយ​ចន្លោះ​ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៩ ដល់​ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០២០ កូ​វីដ​-១៩ មាន​អាកា​រៈ​ក្អួតចង្អោរ​រួមជាមួយ​បញ្ហា​ក្រពះ​ពោះវៀន​ដទៃទៀត ដូចជា​បាត់បង់​ចំណង់​អាហារ ចង្អោរ ឈឺពោះ និង​សូម្បីតែ​ឈាម​ក្រពះ ពោះវៀន​ជាដើម​។ ការសិក្សា​ក៏បាន​បង្ហាញថា​ការ​ក្អួតចង្អោរ​ច្រើន​កើត​លើ​កុមារ​ដែលមាន​ជម្ងឺ​កូ​វីដ​-១៩ ច្រើនជាង​មនុស្សពេញវ័យ​ដែល ៦,៥ ភាគរយ​ទៅ ៦៦,៧ ភាគរយ​នៃ​កុមារ​ដែលមាន​រោគសញ្ញា​។​

​ហើយ​ពេលខ្លះ​ការ​ក្អួត និង​បញ្ហា​ក្រពះ​ពោះវៀន​ផ្សេងទៀត គឺជា​សញ្ញា​តែមួយគត់​នៃ​ការឆ្លង​មេរោគ​កូ​វីដ​-១៩ ឬ​ជា​អ្នក​ឈានមុខ​គេ​ក្នុង​ការឆ្លង​។ យោងតាម​ការស្រាវជ្រាវ​ដែល​ត្រូវបាន​ចុះផ្សាយ​នៅក្នុង​ទស្សនា​វ​ដ្តី​សុខភាព​ក្រពះ​របស់​អាមេរិក​កាលពី​ខែមេសា បានអោយដឹងថា ជាង ៥០​ភាគរយ​នៃ​អ្នកជំងឺ​កូ​វីដ​-១៩ ចំនួន ២០៤ នាក់​បាន​សម្រាក​ព្យាបាល​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ​ក្នុង​ខេត្ត​ហ៊ូ​ប៉ី របស់​ប្រទេស​ចិន នៅ​ចន្លោះ​ថ្ងៃទី​១៨ ខែមករា ដល់​ថ្ងៃទី ២៨ ខែកុម្ភៈ​។ អ្នកជំងឺ ៦ នាក់​ក្នុងចំណោម​អ្នកជំងឺ​ទាំងនោះ​មិនមាន​រោគសញ្ញា​ផ្លូវដង្ហើម​អ្វី​ទាំងអស់​។

​ការស្រាវជ្រាវ​ដែល​ត្រូវបាន​ចេញផ្សាយ​នៅក្នុង​ទស្សនា​វ​ដ្តី​សមាគម​វេជ្ជសាស្ត្រ​អាមេរិក​ក៏បាន​កំណត់​អ្នកជំងឺ​ដែលមាន​ជំងឺ​កូ​វីដ​-១៩ ១៤​នាក់ គឺ​រាគរូស​និង​ចង្អោរ មុនពេល​ពួកគេ​បង្ហាញ​រោគសញ្ញា​នៃ​គ្រុនក្តៅ ឬ​រោគសញ្ញា​ផ្លូវដង្ហើម​។​

​ការស្រាវជ្រាវ​ទាំងអស់នេះ និង​ភ័ស្តុតាង​រួម​បង្ហាញថា​ការ​ក្អួត​និង​បញ្ហា​ក្រពះ​ពោះវៀន​ដទៃទៀត​មិនគួរ​ត្រូវបាន​គេ​ព្រងើយកន្តើយ​ក្នុងកំឡុងពេល​ជំងឺ​រាតត្បាត​កូ​វីដ​-១៩ ហើយ​រោគសញ្ញា​នេះ​អាច​បញ្ជាក់​ពី​ការធ្វើ​តេស្ត​ដើម្បី​ដឹងថា​តើ​អ្នកមាន​វីរុស​ឬ​អត់​។

​ប្រសិនបើ​អ្នក​ធ្លាប់​ក្អួត ហើយ​ត្រូវបាន​គេ​ធ្វើតេស្ត​រកមើល​កូ​វីដ​-១៩ រឿង​ដែល​ល្អ​បំផុត​ដែល​អ្នក​អាច​ធ្វើបាន​គឺ​ការ​ផ្តាច់ខ្លួន​អ្នក​ពី​អ្នកដទៃ អំឡុងពេល​អ្នក​រង់ចាំ​លទ្ធផល របស់​អ្នក​ហើយ​ព្យាបាល​ខ្លួនឯង​នៅផ្ទះ​។ CDC ណែនាំ​ឱ្យ​រក្សា​ជាតិ​ទឹក​ឱ្យបាន​គ្រប់គ្រាន់​សម្រាក​ឱ្យបាន​ច្រើន តាម​ដែល​អាចធ្វើ​ទៅបាន​ជៀសវាង​អាហារ ដែល​ធ្វើឱ្យ​ក្រពះ​របស់​អ្នក​ឈឺចាប់ និង​តាមដាន​រោគសញ្ញា​របស់​អ្នក​។ ប៉ុន្តែ​ប្រសិនបើ​អ្នក​ក្អួត​អ្នក​គួរតែ​ស្វែងរក​ការព្យាបាល​ប្រសិនបើ​រោគសញ្ញា​របស់​អ្នកមាន​រយៈពេល​យូរ​ជាង ២៤ ម៉ោង ឬ​ប្រសិនបើ​អ្នក​កំពុងមាន​គ្រុនក្តៅ​ខ្លាំង ឈឺពោះ ឬ​ក្អួត​មាន​ឈាម ឬ​ដុំ​ខ្មៅ​។ វេជ្ជបណ្ឌិត មានប្រសាសន៍ថា​វា​អាចជា​សញ្ញា​មួយ​នៃ​បញ្ហា​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដែល​ត្រូវការ​ការមើល​ថែ​ជាបន្ទាន់​៕​