ដើម្បី​ធ្វើ​ការបែងចែក​អោយបាន​ច្បាស់ រវាង​ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ស្រាល ពី ការ​រលាក​ក្នុង​កម្រិត​ធ្ងន់ ដំណាក់កាល​ដំបូង​នោះ​គឺថា អ្នក​ត្រូវ កំណត់​អោយ​ច្បាស់​ពី​ទំហំ នៃ​ផល​ប៉ះពាល់​ទៅលើ ជាលិកា របស់​រាងកាយ​។ ការបែងចែក​ចំណាត់ថ្នាក់ នៃ​ការ​រលាក ត្រូវបាន​ចាត់ទុក​ជា​បី​ប្រភេទ​គឺ​៖ ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត ទីមួយ​, ការ​រលាក​ក្នុង​កម្រិត​ទី​ពីរ និង ការ​រលាក​ក្នុង​កម្រិត​ទី​បី ។​

ការ​ស្គាល់​ច្បាស់​នូវ​កម្រិត​នៃ​ការ​រលាក ទាំង​បី​ប្រភេទ​នេះ គឺ​អាច​ជួយ​អោយ​អ្នក ធ្វើ​ការកំណត់​ច្បាស់​នូវ វិធី​ក្នុង​ការជួយ​សង្គ្រោះ​ជនរងគ្រោះ អោយ​បាន​ភ្លាមៗ ។​

​ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ទីមួយ​

· វា​ជា​ការ​រលាក ដែល​មិនសូវ​មាន​សភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ ដែល​មាន​តែ​ស្បែក​ស្រទាប់​ខាងក្រៅ ត្រូវបាន រលាក ។​

· ស្បែក​គឺ មាន​សភាព​ក្រហម​ជាធម្មតា​។​

· ជារឿយៗ មានការ​ហើមប៉ោង​។​

· នា​ពេល​ខ្លះ អាច​មាន​ការឈឺចាប់ ។​

​ធ្វើការ​ព្យាបាល​នូវ​ការ រលាក​ក្នុង​កម្រិត​ទីមួយ ដូច​ជា​ការ​រលាក​ក្នុង​សភាព​បន្តិចបន្តួច លុះត្រាតែ​វា ជា​ផ្នែក​មួយ​ដែល​សំខាន់​រួមមាន​ដូចជា​៖ ប្រអប់​ដៃ​, ប្រអប់ជើង , មុខ​, ក្រ​លៀន ឬ កញ្ចូញ​គូថ ឬ តំបន់​នៃ​សន្លាក់​សំខាន់​ណាមួយ ដែល​វា​តម្រូវ​អោយមាន​ការព្យាបាល​ផ្នែក​វេជ្ជសាស្ត្រ​អោយ បាន ជាបន្ទាន់ ។​

​ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ទី​ពីរ​

វា​កើត​មាន​នៅ​ពេល​ដែល ស្រទាប់​ស្បែក​ផ្នែក​ខាងក្រៅ​ទីមួយ ត្រូវបាន​រលាក ឆ្លង​ដល់ ស្រទាប់​ស្បែក ផ្នែក​ទី​ពីរ ក៏​ត្រូវ​បាន​រលាក​ផងដែរ​។ ការ​រលាក​ប្រភេទ​នេះ ត្រូវបាន​គេ​ចាត់ទុកថា ជាការ​រលាក ក្នុង កម្រិត​ទី​ពីរ ។​

· មាន​ការវិវត្តន៍ នូវ​ពងទឹក​។​

· សភាព​ស្បែក​មាន​ពណ៌​ក្រហម​យ៉ាងខ្លាំង និង មាន​រាង​បែក ជ្រៀត​ចេញ​ពី​គ្នា​។​

· មាន​ការឈឺចាប់ និង មុខរបួស​មានការ​ហើមប៉ោង​ជាខ្លាំង ។​

 ប្រសិនបើ​ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ទី​ពីរ​នេះ មិន​មាន​ទំហំ​ធំ​ជាង ៧,៦​សង់ទីម៉ែត្រ ចំពោះ​មុខកាត់ នោះ ត្រូវ​ធ្វើការ​ព្យាបាល​វា ដូច​ទៅ​នឹង​ការ​រលាក​ក្នុង​សភាព​ធម្មតា​ដែរ​។ ប្រសិន​បើ​តំបន់​នៃ​ការ​រលាក មាន​ទំហំ លើសពីនេះ ឬ ស្ថិតនៅត្រង់ ប្រអប់​ដៃ​, ជើង ,​មុខ​, ក្រ​លៀន ឬ គូ​ថ  ឬ​ថែមទាំង​ស្ថិតនៅ លើ​សន្លាក់​នៃ កន្លែង​សំខាន់​ណាមួយ នោះ​អ្នក​ត្រូវ​ចាត់ទុក​វា​ជាការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ធ្ងន់ធ្ងរ និង ត្រូវ​ស្វែងរក ជំនួយ​ក្នុង ការព្យាបាល​ផ្នែក​វេជ្ជសាស្ត្រ អោយ​បាន​ភ្លាមៗ​។​

​សម្រាប់​ការ​រលាក ក្នុង​សភាព​តិចតួច រួម​មាន​ផង​ដែរ នូវ​ការ​រលាក​ក្នុង​កម្រិត ទីមួយ និង កម្រិត​ទី​ពីរ នោះ ត្រូវ​ធ្វើ​ការកំណត់ នូវ​តំបន់​នៃ​ការ​រលាក​នេះ មិន​អោយ​ធំ​ជាង ៧, ៦​សង់ទីម៉ែត្រ ចំពោះ​មុខកាត់ នោះ​អ្នក​ត្រូវ អនុវត្ត​នូវ​វិធានការ ក្នុង​ការជួយ​សង្គ្រោះ​ជនរងគ្រោះ​ដូចខាងក្រោម​នេះ ៖

· ដាក់​កន្លែង​រលាក អោយបាន​ត្រជាក់​។ កាន់ ឬ ដាក់​កន្លែង​ដែល​ត្រូវបាន​រលាក អោយ​ស្ថិតនៅ​ខាង ក្រោម​ទឹក​ត្រជាក់​ដែល ហូរ​ចេញពី​ក្បាល​រ៉ូ​ប៊ីណេ ក្នុង​រយៈពេល​ពី ១០ ទៅ ១៥​នាទី រហូត​ដល់​ការ ឈឺចាប់ មាន​ភាព​ធូរស្រាល​។ ប្រសិនបើ​វា​នៅតែ​មិន​បាន​ផល​ល្អ នោះ​អ្នក​អាចដាក់​កន្លែង​ដែល រលាក​ជ្រមុជ​ចូល​ក្នុង​ទឹក ឬ ដាក់​ក្រណាត់​ត្រជាក់​ស្អំ​នៅ​ពី​លើ​វា​។ ការដាក់​កន្លែង​រលាក អោយបាន ត្រជាក់ គឺ​អាច​ជួយ​កាត់បន្ថយ​នូវ​ភាព​ហើមប៉ោង ដោយ​ការ​បឺត​ចេញ​នូវ​កំដៅ​ពី ស្បែក​ដែល​បាន រលាក​។ តែ​អ្នក មិន​ត្រូវ​ដាក់​ដុំ​ទឹកកក នៅ​ពី​លើ​មុខរបួស​នេះ​ទេ ។​

· ដណ្តប់​កន្លែង​ដែល​រលាក ជាមួយនឹង​បង់​រុំ​ដែល​ស្តេរី​ល​។ អ្នក​មិន​ត្រូវ​ប្រើ​ក្រណាត់ ឬ វត្ថុ​អ្វីមួយ ដែល​អាច​ទាក់​ដល់ មុខរបួស​។ ធ្វើការ​រុំ​មុខរបួស ស្រាលៗ និង រ​លុង ដើម្បី​ជៀសវាង នូវ​ការ​ដាក់ សម្ពាធ​នៅ​ពីលើ​ស្បែក ដែល​ត្រូវ​បាន​រលាក​។ ការ​រុំបង់ គឺ​អាច​ជួយ​អោយ​ខ្យល់​ចេញពី​មុខរបួស និង អាច​កាត់បន្ថយ​នូវ​ការឈឺចាប់ និង ការពារ​ស្បែក​ពី​ការឡើង​ពងទឹក​។​

· ធ្វើការ​លេបថ្នាំ បំបាត់​ការឈឺចាប់​។ ពួក​វា​មាន​ដូចជា​៖ aspirin, ibuprofen ( Advil, Motrin) , Naproxen ( Aleve)​និង acetaminophen ( Tylenol) ។ ត្រូវមាន​ការប្រុងប្រយ័ត្ន នៅពេល​ផ្តល់​ថ្នាំ អាស្ពីរីន​ដល់ កុមារ ឬ ក្មេង​ជំទង់​។​

 ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ស្រាល ជាធម្មតា អាច​ជា​សះស្បើយ​បាន ដោយ​មិន​ចាំបាច់​មាន ការ​ព្យាបា​ន បន្ថែម​អ្វី​នោះទេ​។ ពួក​វា​អាច​នឹង​មាន​ការ​ជា​សះ ដោយ​ការផ្លាស់ប្តូរ​ពណ៌​ស្បែក ខុស​ពី​ស្បែក ត្រង់​កន្លែង ធម្មតា​។ តាមដាន​រកមើល​សញ្ញា នៃ​ការបង្ក​រោគ មានដូចជា ការកើនឡើង​នូវ​ការឈឺចាប់​,​ឡើង​ក្រហម​, មាន​គ្រុនក្តៅ និង ហើមប៉ោង​។ ប្រសិនបើ​មាន​ការបង្ក​រោគ នោះ​អ្នក​ត្រូវ​ស្វែងរក​ជំនួយ​អោយបាន ជាបន្ទាន់​។ ជៀសវាង ការធ្វើ​អោយ​វា​មានមុខរ​បួស​ឡើង​វិញ ឬ រលាក​ទៅនឹង​កំដៅ​ថ្ងៃ ប្រសិនបើ​មុខរបួស នៅ​មាន​អាយុកាល​តិចជាង រយៈពេល​មួយ​ឆ្នាំ ហើយ​ត្រូវ​ប្រើ​ក្រែមការពារ​កំដៅថ្ងៃ ។​

​ការប្រុងប្រយ័ត្ន​

· អ្នក​មិន​ត្រូវ​ប្រើ​ដុំ​ទឹកកក នោះទេ​។ ការ​ដាក់​វា ដោយ​ផ្ទាល់​នៅ​ពីលើ​មុខរបួស អាចធ្វើអោយ រាងកាយ​អ្នក ក្លាយ​ជា​ត្រជាក់ និង ធ្វើអោយ​មុខរបួស​កាន់តែ​រង​នូវ​ការបំផ្លាញ​បន្ថែម​។​

· អ្នក​មិន​ត្រូវ​ធ្វើកា​រលាប​នូវ ផ្នែក​ស​នៃ​ស៊ុត​,​បឺរ និង ក្រែម​ស្អិត នៅ​ពី​លើ​មុខរបួស​ទេ​។ វា​អាច​ធ្វើ អោយ​មុខរបួស មាន​ការបង្ក​រោគ​។​

· អ្នក​មិន​ត្រូវ បំបែក​ពងទឹក​ដែល​មាន​នៅ​លើ​មុខរបួស ជាដាច់ខាត​។ ការ​បំបែក​ពងទឹក​នេះ គឺអាច នឹង​បង្កើន ឱកាស​នូវ​ការ​ចម្លងរោគ ។​

​ការ​រលាក ក្នុង​កម្រិត​ទី​បី​

 ការ​រលាក​កម្រិត​នេះ គឺជា​ការ​រលាក ក្នុង​សភាព​ដ៏​ធ្ងន់ធ្ងរ ដល់​គ្រប់​ស្រទាប់​របស់​ស្បែក និង ធ្វើអោយមាន ការបំផ្លាញ​ជា​និរន្ត​ចំពោះ ជាលិកា​ស្បែក​។ ស្រទាប់​ខ្លាញ់​, សាច់ដុំ និង ឆ្អឹង​អាច​នឹង ទទួលរង ផលប៉ះពាល់​បាន​ផងដែរ​។ តំបន់​នៃ​ការ​រលាក​នេះ អាច​មាន​ពណ៌​ខ្មៅ​ខ្លោច ឬ លេច​ចេញ​ពណ៌​ស និង មាន​សភាព​ស្ងួត​។ ភាព​ពិបាក ក្នុង​ការដក​ដង្ហើមចេញ និង ចូល​,​ការពុល ដោយសារ​សារជាតិ កាបូនម៉ូណូអុកស៊ីត ឬ ការពុល​នូវ ថ្នាំពុល​ប្រភេទ​ផ្សេងទៀត អាច​នឹង​កើតមាន ប្រសិនបើ វា​មាន​ការ​បឺត​ស្រូប រួម​បញ្ចូល​ជាមួយ​នឹង ការ​រលាក​នេះ ។​

​ត្រូវ​ធ្វើការ​ហៅ​រក​ក្រុម​សង្គ្រោះបន្ទាន់ អោយ​បាន​ភ្លាមៗ ។ មុន​ពេល​ពួកគេ​មកដល់ អ្នក​អាច​អនុវត្ត​នូវ វិធី​ទាំងនេះ ដើម្បី​ជួយ​ដល់​ជនរងគ្រោះ ៖

· អ្នក​មិន​ត្រូវ ដោះចេញ​នូវ​សំលៀក​បំពាក់ ដែល​បាន​រលាក​នោះទេ​។ តែ​ទោះជា​យ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នក​ត្រូវ​ប្រាកដថា ជនរងគ្រោះ​នឹង មិន​ស្ថិត​នៅក្នុង ស្ថានភាព​រលាក ឬ ឈ្លក់​នឹង​ផ្សែងភ្លើង​ទៀត នោះទេ​។​

· អ្នក​មិន​ត្រូវ​ច្រមុជ តំបន់​នៃ​កន្លែង​ដែល​រលាក ក្នុង​សភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ ទៅក្នុង​ទឹក​នោះទេ​។ ការ​ធ្វើ​ដូចនេះ គឺ​អាច​ធ្វើអោយ​សីតុណ្ហភាព​រាងកាយ ធ្លាក់ចុះ និង អាច​ធ្វើអោយ​ជនរងគ្រោះ មាន​ស្ហុក​។​

· តាមដាន​មើល​ពី ចលនា​ឈាម​រត់ ( ការដកដង្ហើម​, ការ​ក្អក និង ការ​ធ្វើ​ចលនា​) ។ ប្រសិនបើ ជនរងគ្រោះ មិន​មាន​សញ្ញា នៃ​ការដកដង្ហើម​ឬ ចលនា​ឈាម​រត់ នោះ​អ្នក​ត្រូវ​ចាប់ផ្តើម ធ្វើការ សង្គ្រោះ​ចលនា​បេះដូង អោយបាន​ជា​បន្ទាន់​។​

· ធ្វើការ​គ្រប កន្លែង​រលាក ជាមួយនឹង​ក្រណាត់​ស្អាត​។ ប្រសិនបើ​អាច​ទៅរួច អ្នក​ត្រូវ​ដាក់ កន្លែង​ដែល​រលាក អោយ​ខ្ពស់​ជាង​បេះដូង៕