មាន​ឱសថ​ជា​ច្រើន​ប្រភេទ​ត្រូវ​បាន​សង្ស័យ​ថា​រំខាន​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​។​
វា​មានការ​ពិបាក​ណាស់​ក្នុង​ការ​កំណត់​ថា​ថ្នាំ​ណាមួយ​កំពុង​ធ្វើ​អោយ​ងាប់​លិង្គ​ ឬ​រំខាន​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​ ហើយ​រឿង​នោះ​ដោយសារ​តែ​៖
•​         មាន​ជំងឺ​ជា​ច្រើន​ប៉ះពាល់​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​ស្រាប់​ ។​ដូច្នេះ​វា​អាច​ជា​ការ​ពិបាក​ក្នុង​ការ​កំណត់​ប្រសិនបើ​ការ​ខូច​មុខងារ​គឺជា​លទ្ធផល​នៃ​ជំងឺ​ ឬ​ថ្នាំ​ប្រើ​សម្រាប់​ការ​ព្យាបាល​ជំងឺ​នោះ​។​
•​         ផល​រំខាន​ដែល​ជា​បញ្ហា​ដល់​ផ្លូវភេទ​គឺ​ច្រើន​តែ​គ្រូពេទ្យ​មិន​ទាន់​បាន​ប្រាប់​អោយ​ដឹង​នៅឡើយ​ទេ​ដោយសារ​តែ​ការ​អាម៉ាស់​។​ នេះ​មាន​ន័យ​ថា​ អត្រា​ពិតប្រាកដ​នៃ​ការ​ខូច​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​ដែល​បង្ក​ឡើ​ដោយ​ថ្នាំ​ប្រហែលជា​មាន​កម្រិត​ខ្ពស់​ជាង​ព័ត៌មាន​ដែល​បាន​ប្រាប់​។​
តើ​ថ្នាំ​អាច​ប៉ះពាល់​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​ដូច​ម្តេចទៅ​?
យន្តការ​នៃ​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​គឺ​មិន​ទាន់​បាន​យល់​ដឹង​ពេញ​លេច​ច្បាស​នៅឡើយ​ទេ​។​វា​រួម​មានការ​សម្របសម្រួល​នៃ​អ័រម៉ូន​ដ៏​ស្មុគស្មាញ​មួយ​ប្រភេទ​ ដែល​វា​ជា​សារធាតុ​គីមី​នាំសារ​នៅ​ក្នុង​ខួរក្បាល​ (​ហៅ​ថា​ Neurotransmitter​ ដូច​ជា​ Dopamine​ និង​ Serotonin)​ និង​សរីរាង្គ​ភេទ​។​ ជា​ទូទៅ​៖
•​         Dopamin​ ធ្វើ​អោយ​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​កើនឡើង​
•​         Serotonin​ ជា​អ្នក​ទប់ស្កាត់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​
•​         អ័រម៉ូន​តេស​ស្តូ​ស្តេ​រ៉ូ​ន​មាន​នាទី​ដ៏​សំខាន់​នៅ​ក្នុង​សរសៃឈាម​ដែល​ចូលរួម​ធ្វើ​អោយ​លិង្គ​រឹង​។​
ដូច្នេះ​ថ្នាំ​មួយ​គ្រាប់​អាច​ប៉ះពាល់​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​តាម​របៀប​ជា​ច្រើន​យ៉ាង​។​
ចំណង់​ផ្លូវភេទ
ចំណង់​ផ្លូវភេទ​មាន​ឥទ្ធិពល​បាន​ដោយសារ​អ័រម៉ូន​បន្ត​ពូជ​ ជា​ពិសេស​តេស​ស្តូ​ស្តេ​រ៉ូ​ន​ ដែល​ត្រូវ​បាន​ទាមទារ​អោយ​មានការ​សម្រើប​ផ្លូវភេទ​។​
ថ្នាំ​ដែល​កាត់​បន្ថយ​កម្រិត​អ័រម៉ូន​តេស​ស្តូ​ស្តេ​រ៉ូ​ន​ ឬ​ទប់ស្កាត់​ប្រសិទ្ធភាព​របស់​វា​ទំនងជា​អាច​កាត់​បន្ថយ​ចំណង់​ផ្លូវភេទ​បាន​។​
ចំណង់​ផ្លូវភេទ​ក៏​ត្រូវ​បាន​ប៉ះពាល់​ដែរ​តាម​រយៈ​សុខភាព​ផ្លូវចិត្ត​ និង​សុខភាព​ផ្លូវ​កាយ​ទូទៅ​។​ ថ្នាំ​ដែល​ប៉ះពាល់​ដល់​រឿង​អស់ទាំង​នេះ​ ទោះបីជា​លក្ខណៈ​ប្រយោល​ដូច​ជា​ធ្វើ​អោយ​សន្លឹម​ ល្ហិតល្ហៃ​ ឡើង​ទម្ងន់​ ឬ​វង្វេងវង្វាន់​ក្តី​ ក៏​សុទ្ធតែ​មាន​ឥទ្ធិពល​ខ្លាំង​ក្នុង​ការ​កាត់​បន្ថយ​ចំណង់​ផ្លូវភេទ​របស់​អ្នក​។​
ការ​សម្រើប​ និង​ការ​ឡើង​រឹង​របស់​លិង្គ
លិង្គ​រឹង​គឺជា​លទ្ធផល​នៃ​ការ​សម្របសម្រួល​មួយ​រវាង​សរសៃប្រសាទ​ អ័រម៉ូន​ សរសៃឈាម​ និង​កត្តា​ផ្លូវចិត្ត​។​ នេះ​មាន​ន័យ​ថា​ មាន​កន្លែង​ជា​ច្រើន​ដែល​អ្វីៗ​អាច​ប្រព្រឹត្តិ​ទៅ​ខុស​ប្រក្រតី​។​
ថ្នាំ​ដែល​មាន​ឥទ្ធិពល​ទៅ​លើ​សរសៃឈាម​ក្នុង​លិង្គ​ នោះ​វា​នឹង​មាន​ឥទ្ធិពល​លើ​ខួរក្បាល​ ឬ​រំខាន់​ដល់​កម្រិត​អ័រម៉ូន​ (​ជា​ពិសេស​តេស​ស្តូ​ស្តេ​រ៉ូ​ន​)​ ឬ​ប៉ះពាល់​ដល់​ការ​ចម្លង​របស់​សរសៃប្រសាទ​ ហើយ​ទាំង​អស់នេះ​សុទ្ធតែ​អាច​ធ្វើ​អោយ​ងាប់​លិង្គ​បាន​។​
ការ​បាញ់​ទឹកកាម
ការ​បាញ់​ទឹកកាម​គឺជា​ដំណើរ​ការណ៍​ភ្ញោ​ច​ដ៏​ស្មុគស្មាញ​មួយ​ដែល​មានការ​ចូលរួម​ពី​សកម្មភាព​របស់​កន្លែង​ទទួល​ព័ត៌មាន​អាល​ហ្វា​ (Alpha​ Receptor)​ ក្នុង​ក្រពេញ​ប្រូ​ស្តា​ត​ និង​ថង់​ Seminal​ Vesicles​។​
ថ្នាំ​ដែល​ប្លុក​ដល់​កន្លែង​ទទួល​ព័ត៌មាន​អាល​ហ្វា​ អាច​ធ្វើ​អោយ​រ៉ាំ​ង​ស្ទះ​ដល់​ការ​បាញ់​ទឹកកាម​។​
ក្នុង​ពេល​បាញ់​ទឹកកាម​ ការ​កើនឡើង​នៃ​សកម្មភាព​របស់​កន្លែង​ទទួល​ព័ត៌មាន​អាល​ហ្វា​ធ្វើ​អោ​យក​របស់​ផ្លោ​ក​នោម​បិទ​ ដើម្បី​ជា​ការ​សម្របសម្រួល​ដល់​លំហូរ​ធម្មតា​របស់​ទឹកកាម​ចេញពី​លិង្គ​បាន​។​
ប្រសិនបើ​យន្តការ​នេះ​ត្រូវ​បាន​រាំងស្ទះ​ វា​នឹង​ធ្វើ​អោយ​បាញ់​ទឹកកាម​ឡើង​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ផ្លោ​ក​នោម​វិញ​។​
សារធាតុ​គីមី​ជា​ច្រើន​នៅ​ក្នុង​ខួរក្បាល​ក៏​មាន​នាទី​ចូលរួម​ក្នុង​ការ​ឈាន​ចូល​ចំនុចកំពូល​នៃ​ការ​រួម​ភេទ​ និង​ការ​បាច់​ទឹកកាម​ដែរ​ ហើយ​ថ្នាំ​ដែល​ប៉ះពាល់​ដល់​សារធាតុ​គីមី​ទាំងនោះ​ក៏​អាច​ផ្តល់​ជា​ឧបសគ្គ​ដល់​ការ​បាច់​ទឹកកាម​។​
ថ្នាំ​ដែល​មាន​ឥទ្ធិពល​ដ៏​ធំធេង​បំផុត​លើ​ការ​បាញ់​ទឹកកាម​គឺ​ពពួក​ថ្នាំ​ប្រឆាំង​នឹង​ការ​បាក់ទឹកចិត្ត​ Selective​ Serotonin​ Re-uptake​ Inhibitor​ (SSRI)​។​
ថ្នាំ​ដែល​អាច​ប៉ះពាល់​ដល់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ
ថ្នាំ​ប្រឆាំង​នឹង​ការ​បាក់ទឹកចិត្ត​គឺជា​ថ្នាំ​មាន​ហ្វ្រេ​កង់​ខ្ពស់​បំផុត​ក្នុង​ការ​បង្ក​អោយ​ខូច​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​។​ នេះ​ដោយសារ​តែ​ប្រសិទ្ធភាព​របស់​ថ្នាំ​ធ្វើ​អោយ​ប្រែប្រួល​ដល់​កម្រិត​សារធាតុ​គីមី​នៅ​ក្នុង​ខួរក្បាល​។​ ជា​ពិសេស​ ថ្នាំ​SSRIs​ ធ្វើ​អោយ​កម្រិត​នៃ​សារធាតុ​ Serotonin​ កើនឡើង​ ដែល​វា​ទៅ​ទប់ស្កាត់​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​។​
ថ្នាំ​បញ្ចុះ​សម្ពាធ​ឈាម​ ក៏​ត្រូវ​បាន​ជាប់​ទាក់ទង​គ្នា​ដែរ​ ថ្វីបើ​យន្តការ​ដែល​ថ្នាំ​នេះ​ធ្វើ​អោយ​មាន​បញ្ហា​ផ្លូវភេទ​មានការ​ប្រែប្រួល​ខុសៗ​គ្នា​ពី​ថ្នាំ​មួយ​ទៅ​ថ្នាំ​មួយទៀត​ក៏​ដោយ​។​
តើ​ត្រូវធ្វើ​ដូច​ម្តេចទៅ​ប្រសិនបើ​ខ្ញុំ​គិត​ថា​ថ្នាំ​ដែល​ខ្ញុំ​ប្រើ​កំពុង​តែ​ប៉ះពាល់​ដល់​ជីវិត​ផ្លូវភេទ​?
•​         ប្រសិនបើ​អ្នក​បារម្ភ​ថា​ថ្នាំ​ដែល​អ្នក​ប្រើ​នោះ​ប្រហែលជា​កំពុង​ប៉ះពាល់​ទៅ​ដល់​លទ្ធភាព​នៃ​ការ​រួម​ភេទ​បាន​ អ្នក​គួរតែ​ទៅ​អោយ​គ្រូពេទ្យ​ពី​និត្យ​ទៅ​។​
•​         មិន​ត្រូវ​ឈប់​ប្រើ​ថ្នាំ​របស់​អ្នក​ភ្លាមៗ​ដោយ​គ្មាន​ការ​ពិភាក្សា​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ទេ​។​
•​         មិន​ត្រូវ​ពន្យា​ពេល​នូវ​ការ​ជួយ​សង្គ្រោះ​នោះ​ទេ​។​ ជីវិត​របស់​អ្នក​គឺ​មាន​សារៈសំខាន់​ណាស់​ ជា​ពិសេស​ប្រសិនបើ​អ្នក​កំពុង​តែ​ព្យាបាល​បញ្ហា​អ្វីមួយ​ដូច​ជា​ការ​ឡើង​សម្ពាធ​ឈាម​ខ្ពស់​ ដែល​មិន​ទាន់​មាន​រោគ​សញ្ញា​ ហើយ​អាច​ទាមទារ​អោយ​មានការ​ព្យាបាល​រយៈពេល​យូរ​។​
តើ​គ្រូពេទ្យ​អាច​ធ្វើ​អ្វី​បាន​ទៅ​?
គ្រូពេទ្យ​ប្រហែលជា​ប្តូរ​ថ្នាំ​ថ្មី​អោយ​អ្នក​ប្រើ​ប៉ុន្តែ​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ក្រុម​ជាមួយ​គ្នា​ ឧ​ទារ​ហណ៍​ថា​ថ្នាំ​នោះ​ប្រព្រឹត្តិ​ទៅ​តាម​របៀប​ដូច​គ្នា​ ហើយ​ស​ង្ឈឹ​ម​ថា​ថ្នាំ​ថ្មី​មួយ​មុខ​នោះ​នឹង​មិន​មាន​ផល​រំខាន​ដូច​មុន​ទេ​។​
ការ​ដែល​មាន​ជម្រើស​ផ្សេង​ទៀត​ គ្រូពេទ្យ​ប្រហែលជា​សាកល្បង​ប្រើ​ថ្នាំ​មួយ​ប្រភេទ​ទៀត​ជាមួយ​គ្នា​ ហើយ​ការ​ផ្តល់​ដូច្នេះ​គឺ​សាក​សម​សម្រាប់​អ្នក​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស​។​
ការ​ព្យាបាល​បញ្ហា​ឡើង​សម្ពាធ​ឈាម​ខ្ពស់
•​         ការ​ងាប់​លិង្គ​ហាក់បីដូចជា​មិនសូវ​មាន​បញ្ហា​នឹង​ពពួក​ថ្នាំ​ ACEI​ (Angiotensin​ Converting​ Enzyme​ Inhibitor)​ទេ​ដូច​ជា​ថ្នាំ​ Enalapril​ ។​
•​         ពពួក​ថ្នាំ​បញ្ចុះ​សម្ពាធ​ឈាម​ Calcium​ Channel​ Blocker​ និង​ Alpha-blocker​ ធ្វើ​អោយ​មាន​បញ្ហា​ផ្លូវភេទ​តិចតួច​ជាង​ថ្នាំ​ Diuretics​ (​ថ្នាំ​បញ្ចុះ​ទឹកនោម​)​ ឬ​ Beta-blocker​។​
•​         ថ្នាំ​ Loop​ Diuretics​ ដូច​ជា​ Furosemide​ មានការ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ការ​ងាប់​លិង្គ​ទាប​ជាង​ថ្នាំ​ Thiazide​ Diuretics​។​
ការ​ព្យាបាល​ជំងឺ​បាក់ទឹកចិត្ត
•​         ថ្នាំ​ពពួក​ SSRIs​ ធ្វើ​អោយ​ហ្វ្រេ​កង់​នៃ​ការ​ខូច​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​កើនឡើង​ខ្ពស់​ជាងគេ​បង្អោះ​ បន្ទាប់​មក​ពពួក​ MAOIs​ (Monoamine​ Oxidse​ Inhibitors)​ និង​មួយទៀត​គឺ​ Tricyclic​ Antidepressant​។​
ការ​ព្យាបាល​កម្រិត​កូ​ឡេ​ស្ទេ​រ៉ុល​ខ្ពស់​
•​         មិនមែន​អោយ​តែ​ថ្នាំ​បញ្ចុះ​ជាតិ​កូ​ឡេ​ស្ទេ​រ៉ុល​ (Statins)​ សុទ្ធតែ​ជាប់​ទាក់ទង​ធ្វើ​អោយ​មាន​បញ្ហា​ផ្លូវភេទ​ទាំង​អស់នោះ​ទេ​។​ ទោះបីជា​ក្នុង​ចំនោម​ថ្នាំ​ទាំងនោះ​ធ្វើ​អោយ​កើត​បញ្ហា​បែប​នេះ​ក៏​ដោយ​ ក៏​ការ​ប្រឈម​មុខរប​ស់វា​គឺ​មាន​កម្រិត​ទាប់​បំផុត​។​
•​         ថ្នាំ​ Statins​ ប្រហែល​មិនសូវ​ជា​ធ្វើ​អោយ​ងាប់​លិង្គ​ដូច​ថ្នាំ​ Fibrate​ ទេ​។​
ថ្នាំ​ព្យាបាល​អាកា​រៈងាប់​លិង្គ​មិន​បាន​អនុញ្ញាត​អោយ​ប្រើ​ព្យាបាល​លើ​ការ​ខូច​មុខងារ​ផ្លូវភេទ​ដោយសារ​ការ​ប្រើ​ថ្នាំ​ផ្សេងៗ​ទៀត​នោះ​ទេ​ លុះត្រាតែ​គ្មាន​ជម្រើស​ណា​ដែល​សាក​សម​នឹង​ផ្តល់​អោយ​អ្នក​ក្នុង​ការ​ព្យាបាល​សោះ​។​
នេះ​គឺ​ដោយសារ​តែ​ការ​ប្រើ​ថ្នាំ​ច្រើន​មុខ​ចូល​គ្នា​ធ្វើ​អោយ​កើនឡើង​នូវ​ផល​រំខាន​ និង​ប្រតិកម្ម​ថ្នាំ​កាន់តែ​ច្រើន​៕